နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
Jump to navigation Jump to search
Ministry of Foreign Affairs
 မြန်မာအစိုးရအဖွဲ့အစည်း
နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန
MOFA.png
နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန အမှတ်တံဆိပ်
Aung San Suu Kyi on VOA in 2014 (cropped).jpg
ပြည်​ထောင်စုဝန်ကြီး
အစိုးရအဖွဲ့အစည်း အကျဉ်းချုပ်
ဖွဲ့စည်းသည့်အချိန်
  • ၁၇ မတ် ၁၉၄၇ (နိုင်ငံခြား​ရေးရာဌာန)
  • ၄ ​မေ ၁၉၄၈ (နိုင်ငံခြား​ရေးရုံး​တော်)
  • ၂၅ ​မေ ၁၉၆၇ (ဝန်ကြီးဌာန)
ဌာနချုပ်ရုံးအမှတ် (၉)၊ နေပြည်တော်
19°45′12″N 96°07′09″E / 19.7534296°N 96.1192157°E / 19.7534296; 96.1192157
ဝန်ကြီးများဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်
ဌာနအကြီးအမှူးများ၊ အမြဲတမ်းအတွင်းဝန်
ဝက်ဘ်ဆိုက်mofa.gov.mm

မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဝန်ကြီးဌာနများတွင် နိုင်ငံခြားရေးနှင့် ပတ်သက်၍ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနထားရှိပါသည်။ လက်ရှိဝန်ကြီးမှာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဖြစ်သည်။

သမိုင်း​ကြောင်း[ပြင်ဆင်ရန်]

မြန်မာနိုင်ငံ အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီနယ်ချဲ့လက်အောက်ရှိစဉ်၊ ၁၉၃၅ခုနှစ် ၊ မြန်မာပြည်အက်ဥပဒေ (Government of Burma Act, 1935 )၊ ပုဒ်မ (၇) ပြဋ္ဌာန်းချက်အရ နိုင်ငံခြားရေးကိစ္စများနှင့် ကာကွယ်ရေး၊ သာသနာရေးကိစ္စများကို မြန်မာနိုင်ငံဘုရင်ခံက တစ်ချက်လွှတ်အာဏာဖြင့် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကာလအတွင်းနှင့် ဗြိတိသျှအစိုးရ အိန္ဒိယသို့ ဆုတ်ခွာသည့် ၁၉၄၂ ခုနှစ် အချိန်တို့တွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေးရာကိစ္စကို မြန်မာပြည်ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန (Defence Department) တစ်ခုတည်းက တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ပြီးဆုံးပြီးဆုံးပြီးနောက် အိန္ဒိယမှ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ဗြိတိသျှအစိုးရ ပြန်လည်ဝင်ရောက်လာသည့်အချိန်တွင် ၁၉၃၅ ခုနှစ်က ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည့် မြန်မာပြည်အက်ဥပဒေသည် ပြန်လည်အသက်ဝင်လာခဲ့သည်။ယင်းအက်ဥပဒေ၊ ပုဒ်မ (၇)ပါ ပြဋ္ဌာန်းချက်ကို  တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ရန်၊ ကာကွယ်ရေးနှင့် နိုင်ငံခြားရေးရာဌာန(Defence and External Affairs Department) ကိုတည်ထောင်၍ ဘုရင်ခံ၏ အတိုင်ပင်ခံအရာရှိတစ်ဦးက တိုက်ရိုက်တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

ယခင်အမှတ်တံဆိပ်

၁၉၄၆ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလကုန်ပိုင်း၌ မြန်မာပြည်သူများ၏ တောင်းဆိုချက်အရ အဆိုပါဌာနကို ဘုရင်ခံ၏ အမှုဆောင်ကောင်စီအောက်တွင် ထားရှိခဲ့ပြီး၊ ထိုစဉ်က ဘုရင်ခံ၏ အမှုဆောင်ကောင်စီ ဒုတိယသဘာပတိဖြစ်သူ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းက တာဝန်ယူဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းတွင် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းဦးဆောင်သော မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့နှင့် ဗြိတိသျှအစိုးရ တို့ဆွေးနွေးသဘောတူညီချက်အရ နိုင်ငံခြားရေးရာကိစ္စများတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၏ သဘောအလျောက် ဆောင်ရွက်ခွင့် ရရှိလာခဲ့ပြီး နိုင်ငံခြားရေးရာဌာန(Department of Foreign Affairs)  ကို ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၇ ရက်နေ့ နေ့စွဲပါ ကာကွယ်ရေးနှင့် ပြည်ပရေးရာဌာန၏ အမှာစာ ၇၇ ဒီ(အမ် အမ်) ၄၇ အရ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ ကြီးကြပ်မှုအောက်တွင် သီးခြားဖွဲ့စည်းခဲ့သည့်နေ့ရက်ကို နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန  စတင်ဖွဲ့စည်းထူထောင်သည့်နေ့ဟု သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ စတင်ဖွဲ့စည်းချိန်၌ အတွင်းဝန် (၁) ဦး၊ ရုံးအုပ်ကြီး (၁) ဦး၊ အထက်တန်းစာရေး(၃)ဦး ၊ အောက်တန်းစာရေး(၁)ဦး၊ မင်းစေ(၂)ဦး ၊ စုစုပေါင်း အရာထမ်း(၁)ဦးနှင့် အမှုထမ်း (၈) ဦးသာ ရှိခဲ့ပါသည်။ ယင်းအချိန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန  ၏ အတွင်းဝန် မှာ အိုင်စီအက်(စ်)ဦးရွှေဘော် ဖြစ်သည်။

၁၉၄၈ ခုနှစ်၊ မေလ ၄ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံခြားရေးရာဌာနကို နိုင်ငံခြားရေးရုံးတော်(Foreign Office) ဟူ၍ ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့ပြီးနောက်၊ အတွင်းဝန်ဆိုသည့် ရာထူးအသုံးအနှုန်း ကို အမြဲတမ်းအတွင်းဝန်ဟု ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ၁၉၆၇ ခုနှစ်၊ မေလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် နိုင်ငံခြားရေးရုံးတော် အမည်မှ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန(Ministry of Foreign Affairs) ဟုပြောင်းလဲခေါ်ဆိုခဲ့သည်။[၁]

ဌာနများ[ပြင်ဆင်ရန်]

နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန၏ လက်အောက်တွင် ဦးစီးဌာနများ ထပ်မံခွဲထားပါသည်။

  1. အာဆီယံရေးရာ ဦးစီးဌာန
  2. ကောင်စစ်ရေးရာနှင့် ဥပဒေရေးရာဦးစီးဌာန
  3. အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် စီးပွားရေးဦးစီးဌာန
  4. စီမံကိန်းနှင့် စီမံရေးရာ ဦးစီးဌာန
  5. နိုင်ငံရေးရာ ဦးစီးဌာန
  6. သံတမန်ရေးရာ ဦးစီးဌာန
  7. မဟာဗျူဟာလေ့လာရေးနှင့် လေ့ကျင့်ရေးဦးစီးဌာန တို့ဖြစ်သည်။

အကြီးအကဲများ[ပြင်ဆင်ရန်]

ဝန်ကြီးများ[ပြင်ဆင်ရန်]

၁၉၄၇ ခုနှစ်မှ ယနေ့အချိန်အထိ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး (၂၄) ဦးနှင့် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး (၂) ဦး တာဝန်ထမ်း​ဆောင်​နေသည်။[၁]

စဉ် အမည် တာဝန် တာဝန်စတင် တာဝန်ပြီးဆုံး
၁။ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ဝန်ကြီး ၁၇-၃-၁၉၄၇ ၁၉-၇-၁၉၄၇
၂။ ဦးနု ဝန်ကြီး ၂၁-၇-၁၉၄၇ ၁-၈-၁၉၄၇
၃။ ဦးလွန်းဘော် ဝန်ကြီး ၂-၈-၁၉၄၇ ၃၀-၁၀-၁၉၄၇
၄။ ဦးတင်ထွဋ် ဝန်ကြီး ၃၁-၁၀-၁၉၄၇ ၁၆-၈-၁၉၄၈
၅။ ဦးကျော်ငြိမ်း ဝန်ကြီး ၁၄-၉-၁၉၄၈ ၃၁-၃-၁၉၄၉
၆။ သခင်နု ဝန်ကြီး ၁-၄-၁၉၄၉ ၄-၄-၁၉၄၉
၇။ ဦးအေးမောင် ဝန်ကြီး ၅-၄-၁၉၄၉ ၂၀-၁၂-၁၉၄၉
၈။ ဦးစဝ်ခွန်ချို ဝန်ကြီး ၂၀-၁၂-၁၉၄၉ ၂၈-၁၀-၁၉၅၈
၉။ ဦးသိန်းမောင် ဝန်ကြီး ၂၉-၁၀-၁၉၅၈ ၁၃-၂-၁၉၅၉
၁၀။ ဦးချန်ထွန်းအောင် ဝန်ကြီး ၂၇-၂-၁၉၅၉ ၃-၄-၁၉၆၀
၁၁။ ဦးစဝ်ခွန်ချို ဝန်ကြီး ၄-၄-၁၉၆၀ ၁-၃-၁၉၆၂
၁၂။ ဦးသီဟန် ဝန်ကြီး ၂-၃-၁၉၆၂ ၁၈-၆-၁၉၆၉
၁၃။ ဒေါက်တာမောင်လွင် ဝန်ကြီး ၁၉-၆-၁၉၆၉ ၄-၈-၁၉၇၀
၁၄။ ဒေါက်တာလှဟန် ဝန်ကြီး ၄-၈-၁၉၇၀ ၂၀-၄-၁၉၇၂
၁၅။ ဦးကျော်စိုး ဝန်ကြီး ၂၀-၄-၁၉၇၂ ၁-၃-၁၉၇၄
၁၆။ ဦးလှဘုန်း ဝန်ကြီး ၂-၄-၁၉၇၄ ၃-၃-၁၉၇၈
၁၇။ ဦးမြင့်မောင် ဝန်ကြီး ၃-၃-၁၉၇၈ ၁၈-၃-၁၉၈၀
၁၈။ ဦးလေးမောင် ဝန်ကြီး ၁၉-၃-၁၉၈၀ ၉-၁၁-၁၉၈၁
၁၉။ ဦးချစ်လှိုင် ဝန်ကြီး ၉-၁၁-၁၉၈၁ ၄-၁၁-၁၉၈၅
၂၀။ ဦးရဲခေါင် ဝန်ကြီး ၄-၁၁-၁၉၈၅ ၁၈-၉-၁၉၈၈
၂၁။ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးစောမောင် ဝန်ကြီး ၂၀-၉-၁၉၈၈ ၁၇-၉-၁၉၉၁
၂၂။ ဦးအုန်းဂျော် ဝန်ကြီး ၁၈-၉-၁၉၉၁ ၁၅-၁၁-၁၉၉၈
၂၃။ ဦးဝင်းအောင် ဝန်ကြီး ၁၅-၁၁-၁၉၉၈ ၁၇-၉-၂၀၀၄
၂၄။ ဦးဉာဏ်ဝင်း ဝန်ကြီး ၁၈-၉-၂၀၀၄ ၃၀-၃-၂၀၁၁
၂၅။ ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ၃၀-၃-၂၀၁၁ ၃၀-၃-၂၀၁၆
၂၆။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ၃၀-၃-၂၀၁၆ ယနေ့အထိ

[၂]

ဒုတိယဝန်ကြီးများ[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. ဦးလှဖုန်း (၁၉၆၉-၁၉၇၄)
  2. ဦးဝင်း (၁၉၇၄-၁၉၇၈)
  3. ဦးတင်အုန်း (၁၉၇၈-၁၉၈၃)
  4. ဦးလှရွှေ (၁၉၈၃-၁၉၈၅)
  5. ဦး​စောလှိုင် (၁၉၈၅-၁၉၈၈)
  6. ဦးအုန်း​ဂျော် (၁၉၈၉-၁၉၉၁)
  7. ဦးခင်​မောင်ဝင်း (၁၉၉၁-၂၀၀၄)
  8. ဦး​ကျော်သူ (၂၀၀၃-၂၀၀၉)
  9. ဦး​မောင်မြင့် (၂၀၀၄-၂၀၁၂)
  10. ​​ဒေါက်တာမျိုးညွန့် (၂၀၁၁-၂၀၁၂)
  11. ဦးသန့်​ကျော် (၂၀၁၂-၂၀၁၆)
  12. ဦးဇင်​ယော် (၂၀၁၂-၂၀၁၄)
  13. ဦးတင်ဦးလွင် (၂၀၁၄-၂၀၁၆)
  14. ဦး​ကျော်တင် (၂၀၁၆-၂၀၁၇)

ကိုးကား[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. ၁.၀ ၁.၁ "နိုင်ငံခြား​ရေးဝန်ကြီးဌာန"၊ Myanmar National Portal။ 
  2. "ဝန်ကြီးများ"၊ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန။