မာတိကာသို့ ခုန်သွားရန်

တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
ပြည်နယ်/တိုင်းအစိုးရ ၏ တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး
အဖွဲ့ဝင်ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့များ၏ အဖွဲ့ဝင်
ခန့်အပ်သူသက်ဆိုင်ရာ တိုင်းရင်းသားမဲဆန္ဒရှင်များမှ ရွေးကောက်တင်မြှောက်သည်
သက်တမ်း၅ နှစ်
ဖွဲ့စည်းခြင်း၃၀ မတ် ၂၀၁၁ (၂၀၁၁-၀၃-၃၀)
မြန်မာနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈) အရ ဖွဲ့စည်းထားသည်
တာဝန်ခံအဖွဲ့အစည်း: တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများရေးရာဝန်ကြီးဌာန

တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး သည် မြန်မာနိုင်ငံ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ(၂၀၀၈)အရ ၂၀၁၀ပြည့်နှစ် အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအပြီးတွင် ပေါ်ပေါက်လာသော ရာထူးနေရာဖြစ်ပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ် မတ်လမှစ၍ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်များအလိုက် တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်များအလိုက် စတင်ဖွဲ့စည်းတာဝန်ပေးခဲ့သည်။၎င်းတို့သည် သက်ဆိုင်ရာဒေသတွင် လူဦးရေ ထက်ဝက်ကျော်ရှိသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအတွက် ကိုယ်စားပြုသည်။

မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်း​ဒေသကြီးနှင့်ပြည်နယ်များရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများ၏ အခွင့်အ​ရေးများကို ကာကွယ်​စောင့်​ရှောက်ရန် ခန့်အပ်ထား​သော ဝန်ကြီးများ ဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့သည် သက်ဆိုင်ရာ ပြည်နယ် နှင့် တိုင်းဒေသကြီး အစိုးရအဖွဲ့များ၏ အစိုးရအဖွဲ့ဝင်ဝန်ကြီးများလည်း ဖြစ်ကြသည်။

စတင်ဖွဲ့စည်းခြင်း

[ပြင်ဆင်ရန်]

၂၀၁၁ ခုနှစ် မတ်လ ၃၀ရက် တွင် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်၏ ပထမဆုံးသော ဒီမိုကရေစီကူးပြောင်းရေးအစိုးရအဖွဲ့များတွင် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများ စတင်ပါဝင်ခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်း​ဒေသကြီးနှင့်ပြည်နယ်များရှိ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများ၏ အခွင့်အ​ရေးများကို ကာကွယ်​စောင့်​ရှောက်ရန် ခန့်အပ်ထား​ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ကိုယ်စားပြု တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ၏ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဘာသာစကား၊ စာပေနှင့် ရိုးရာဓလေ့ထုံးတမ်းများကို ထိန်းသိမ်းမြှင့်တင်ရန်ဖြစ်သည်။

တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများသည် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့များတွင် ဝန်ကြီးအဆင့်အဖြစ် ပါဝင်ပြီး လူမျိုးစုရေးရာများကို စီမံခန့်ခွဲသည်။

ထင်ရှားဖြစ်ရပ်

[ပြင်ဆင်ရန်]

တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများသည် တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့များတွင် ဝန်ကြီးအဆင့်ရာထူးဖြင့် ပါဝင်ကြသော်လည်း အစောပိုင်းကာလတွင် လစာနှင့် အစိုးရအဖွဲ့အစည်းအဝေးတက်ရောက်ခွင့် အပါအဝင် အချို့သော လုပ်ပိုင်ခွင့်နှင့် အခွင့်အရေးများတွင် အခြားပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့ဝင်ဝန်ကြီးများနှင့် တန်းတူမရှိခဲ့ကြပေ။

ထို့ကြောင့် ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများ၏ အခွင့်အရေးတန်းတူရရှိရေးအတွက် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်ရှိ ရခိုင်တိုင်းရင်းသားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ ဦးဆောင်၍ သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် ဦးဆောင်သော ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့ကို  နိုင်ငံတော်ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေဆိုင်ရာခုံရုံး တွင် တရားစွဲဆိုခဲ့ကြသည်။[]

အမှုကို ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာ ၁၄ ရက်တွင် စီရင်ချက်ချမှတ်ခဲ့ပြီးနောက် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများသည် ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး ဝန်ကြီးများနှင့် လျော်ညီသော အဆောင်အယောင်ဆိုင်ရာ သတ်မှတ်ချက်အချို့ ရရှိခဲ့ကြသည်။ အဆိုပါ ပြောင်းလဲမှုများသည် အဓိကအားဖြင့် အခွင့်အရေးနှင့် အဆောင်အယောင်ဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များနှင့်သာ သက်ဆိုင်သည်။

ထို့အတွက်ကြောင့် ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၅ ရက်တွင် ကျင်းပသည့် အမျိုးသားလွှတ်တော်အစည်းအဝေး၌ တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများအား အစိုးရအဖွဲ့အတွင်း အဆောင်အယောင်သာမက လုပ်ပိုင်ခွင့်များပါ တန်းတူရရှိစေရန် အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ် ဒေါက်တာ အေးမောင်က အမျိုးသားလွှတ်တော်သို့ အဆိုတင်သွင်းခဲ့ပြီး သက်ဆိုင်ရာ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့များတွင် အစိုးရအဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ထည့်သွင်းပေးရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။[]

၂၀၁၂ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၇ ရက်တွင် သမ္မတ ဦးသိန်းစိန် သည် ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးအသီးသီးမှ တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီး ၂၉ ဦးအား နေပြည်တော်ရှိ သမ္မတအိမ်တော်၌ တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး အခြားပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီးအစိုးရအဖွဲ့ဝင်ဝန်ကြီးများနည်းတူ အဆောင်အယောင်နှင့် အစိုးရအဖွဲ့အစည်းအဝေးတက်ရောက်ခွင့်များ တန်းတူရရှိစေရန် အာမခံခဲ့သည်။[]

ထိုနောက်ပိုင်းမှစ၍ တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများသည် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့များတွင် ဝန်ကြီးအဆင့်အဖွဲ့ဝင်များအဖြစ် ပါဝင်ကြပြီး သက်ဆိုင်ရာ ဒေသအတွင်းရှိ လူမျိုးစုရေးရာကိစ္စရပ်များကို စီမံဆောင်ရွက်ကြသည်။

ဖွဲ့စည်းပုံ

[ပြင်ဆင်ရန်]

တိုင်းဒေသကြီးနှင့် ပြည်နယ် လွှတ်​တော်များမှ ​ရွေး​ကောက်ခံကိုယ်စားလှယ်များမှာ လက်ရှိတွင် တိုင်းရင်းသားဝန်ကြီး ၂၉ ဦးရှိသည်။

လက်ရှိ ဝန်ကြီးများ

[ပြင်ဆင်ရန်]

၂၀၂၅-၂၀၂၆ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေး​ကောက်ပွဲတွင် တိုင်းရင်းသား​ရေးရာဝန်ကြီး​နေရာအတွက် အများစုကို ကြံ့ခိုင်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှ ရရှိခဲ့သည်။


၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ရက် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းခြင်း ဖြစ်ပွားပြီးနောက် နိုင်ငံတော်တာဝန် ထမ်းဆောင်သော နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ သည် ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ဩဂုတ် ၁ရက် တွင် တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများအား တိုက်ရိုက် ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခဲ့သည်။[]

ယခင်ဝန်ကြီးများ

[ပြင်ဆင်ရန်]

၂၀၁၅​ ခုနှစ် အထွေထွေ ရွေး​ကောက်ပွဲတွင် တိုင်းရင်းသား​ရေးရာဝန်ကြီး​နေရာအတွက် အများစုကို NLD ပါတီမှ ရရှိခဲ့သည်။[]

၂၀၁၀ပြည့်နှစ် အထွေထွေ ရွေး​ကောက်ပွဲတွင် တိုင်းရင်းသား​ရေးရာဝန်ကြီး​နေရာအတွက် အများစုကို ကြံ့ခိုင်ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီမှ ရရှိခဲ့သည်။[]

ကိုးကား

[ပြင်ဆင်ရန်]
  1. တိုင်းရင်းသား ရေးရာ ဝန်ကြီးများ တန်းတူ အခွင့် အရေး ဆုံးဖြတ် BBC (၁၄ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၁၁)။ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  2. တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများကို အစိုးရအဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ထည့်သွင်းပေးရန် အဆိုတင် DVB (၅ ဇူလိုင် ၂၀၁၂)။ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  3. တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးတွေကို ကျန်ဝန်ကြီးတွေနဲ့ တန်းတူ အခွင့်အရေးရရှိစေရမယ်လို့ သမ္မတ အာမခံ DVB (၇ စက်တင်ဘာ ၂၀၁၂)။ ၇ ဩဂုတ် ၂၀၂၅ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  4. တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ် တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေး Myanmar Digital News (၁ ဩဂုတ် ၂၀၂၁)။ ၅ မတ် ၂၀၂၆ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  5. တိုင်းရင်းသားလူမျိုးလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်လောင်း တစ်ဦးချင်းစီ၏ ဆန္ဒမဲ ရရှိမှုအခြေအနေ ပြည်ထောင်စုရွေးကောက်ပွဲကော်မရှင် (၂၀၁၅)။ 15 November 2025 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ ၅ မတ် ၂၀၂၆ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  6. တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးများ ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခြင်း၊နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး အမိန့်အမှတ် ၂၃/၂၀၁၁ ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊မတ်လ ၃၁ရက်နေ့ထုတ် မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ၊စာမျက်နှာ ၁၁ (၃၁ မတ် ၂၀၁၁)။ ၅ မတ် ၂၀၂၅ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  7. ကရင်တိုင်းရင်းသားရေးရာဝန်ကြီးဟောင်း ဦးစောဟာဗီနှင့် တွေ့ဆုံခြင်း daweiwatch (၂၅ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၀)။ ၅ မတ် ၂၀၂၆ တွင် ပြန်စစ်ပြီး။