အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း
| တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ဖော်ပြချက် |
| ဗုဒ္ဓဘာသာ |
|---|
 |
အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း[၁] ဆိုသည်မှာ မတင့်တယ်သော၊ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဖြစ်သော အာရုံကို စီးဖြန်းပွါးများခြင်း ဖြစ်သည်။ အထူးသဖြင့် ကာမရာဂ အားကြီးသော ပုဂ္ဂိုလ်များအတွက် ရာဂကို ပယ်ဖျောက်ရန် ရည်ရွယ်၍ ဟောကြားထားသော ကမ္မဋ္ဌာန်း ဖြစ်သည်။
အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်
[ပြင်ဆင်ရန်]"အသုဘ" [၂]ဟူသော စကားရပ်သည် "န + သုဘ" (မတင့်တယ်ခြင်း) မှ ဆင်းသက်လာပြီး၊ စက်ဆုပ်ဖွယ် အာရုံကို ဆိုလိုသည်။ ၎င်းတွင် သက်မဲ့ သူသေကောင် ဆယ်မျိုးနှင့် သက်ရှိ ခန္ဓာကိုယ်၏ ဆံပင်၊ အမွေး စသော ၃၂-ပါးသော ကောဋ္ဌာသများ ပါဝင်သည်။ အသုဘဘာဝနာ သည် ထိုကဲ့သို့သော အသုဘအာရုံတို့၌ စက်ဆုပ်ဖွယ် အခြင်းအရာကို စိတ်တွင် ထင်မြင်လာအောင် တိုးပွါးစေခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း (၁၀) မျိုး
[ပြင်ဆင်ရန်]အရင်းအမြစ်များအရ ပွါးများအပ်သော သူသေကောင် (အသုဘ) ဆယ်မျိုးရှိသည် -
၁။ ဥဒ္ဓုမာတက - သေပြီး၍ ဖူးဖူးရောင်နေသော သူသေကောင်။
၂။ ဝိနီလက - ပုပ်၍ ညိုမည်းနေသော သူသေကောင်။
၃။ ဝိပုဗ္ဗက - ပြည်များ ယိုစီးကျနေသော သူသေကောင်။
၄။ ဝိစ္ဆိဒ္ဒက - အလယ်မှ နှစ်ပိုင်းပြတ်နေသော သူသေကောင်။
၅။ ဝိက္ခာယိတက - ကျီး၊ ခွေး၊ လင်းတတို့ ကိုက်ခဲစားသောက်ထားသော သူသေကောင်။
၆။ ဝိက္ခိတ္တက - ခြေ၊ လက်၊ ကိုယ်၊ ခေါင်း တစ်ကွဲစီ ပစ်လွင့်ထားသော သူသေကောင်။
၇။ ဟတဝိက္ခိတ္တက - ဓားဖြင့် မွှန်းလျက် တစ်ကွဲစီ ပြန့်ကျဲနေသော သူသေကောင်။
၈။ လောဟိတက - သွေးများ ယိုစီးကျံနေသော သူသေကောင်။
၉။ ပုဠုဝက - ပိုးလောက်များ ကျိကျိတက် ပြည့်နေသော သူသေကောင်။
၁၀။ အဋ္ဌိက - အရိုးစု သို့မဟုတ် အရိုးစု၏ အစိတ်အပိုင်းများ။
ပွါးများအားထုတ်ပုံနှင့် နိမိတ်များ
[ပြင်ဆင်ရန်]အသုဘရှုသော ယောဂီသည် အသုဘအာရုံကို ကသိုဏ်းနိမိတ် ယူဘိသကဲ့သို့ စိတ်ထဲတွင် စွဲကပ်ထင်မြင်လာအောင် ကြည့်ရှုရမည်။ ထိုသို့ ရှုမှတ်ရာတွင် နိမိတ်နှစ်မျိုး ထင်လာတတ်သည် -
- ဥဂ္ဂဟနိမိတ်: မျက်စိဖြင့် မြင်ရသည့်အတိုင်း စက်ဆုပ်ဖွယ်၊ ကြောက်မက်ဖွယ် အသွင်သဏ္ဌာန်အတိုင်း ထင်ခြင်းဖြစ်သည်။
- ပဋိဘာဂနိမိတ်: စက်ဆုပ်ဖွယ် မရှိတော့ဘဲ အလွန်ချောမွန် လှပစွာ နှစ်သက်ဖွယ်အသွင်ဖြင့် ထင်လာခြင်း ဖြစ်သည်။
ဈာန်အဆင့်နှင့် အကျိုးကျေးဇူး
[ပြင်ဆင်ရန်]အသုဘအာရုံသည် ကြမ်းတမ်းသောကြောင့် ပထမဈာန် အထိသာ ရရှိနိုင်သည်။ ဒုတိယဈာန် စသည်သို့ တက်လိုပါက အသုဘနိမိတ်မှတစ်ဆင့် အဆင်းကို အာရုံပြုသော ဝဏ္ဏကသိုဏ်းသို့ ပြောင်းလဲရှုရသည်။ အသုဘဘာဝနာကို ပွါးများခြင်းဖြင့် ကာမသညာ (ကာမဂုဏ်၌ စိတ်ညွတ်ခြင်း) ကို ဝေးစွာ ဖယ်ရှားနိုင်သည်။
ရှုနည်း နှစ်မျိုး
[ပြင်ဆင်ရန်]အသုဘကို ရှုမှတ်ရာတွင် နည်းလမ်းနှစ်မျိုး ရှိသည် -
၁။ သမထနည်း: နိမိတ်ရ၍ ဈာန်ပေါ်အောင် စက်ဆုပ်ဖွယ်အဖြစ် ရှုမှတ်ခြင်း။ ဤနည်း၌ ဝိသဘာဂ (ဆန့်ကျင်ဘက်လိင်) အသုဘကို မရှုအပ်ပေ။
၂။ ဝိပဿနာနည်း: "ဤသူသည် မမြဲပါတကား၊ ငါသည်လည်း ဤသူကဲ့သို့ပင် မမြဲ၊ သေရဦးမည်" ဟု အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ လက္ခဏာရေး သုံးပါးတင်၍ ရှုခြင်းဖြစ်သည်။
သတိပြုရန် အချက်များ
[ပြင်ဆင်ရန်]အသုဘနိမိတ် ထင်ခါနီးတွင် သူသေကောင်ကြီး ထလာသကဲ့သို့ ထင်မြင်တတ်သဖြင့် မကြောက်ဘဲ သတိထားရန် လိုအပ်သည်။ အသုဘရှုသူသည် သူသေကောင်ကို လက်ဖြင့် တိုက်ရိုက်မကိုင်အပ်ဘဲ တောင်ဝှေးဖြင့်သာ ရွှေ့ပြောင်းခြင်း၊ ပေါင်းစုခြင်း ပြုလုပ်သင့်သည်။ မိမိကိုယ်တွင်းရှိ အဋ္ဌိက (အရိုးစု) ကို ရအောင် ရှုနိုင်ပါက ဈာန်နှင့် မဂ်ကို အလွယ်တကူ ရနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။[၃]
ဆက်စပ်ဖတ်ရှုရန်
[ပြင်ဆင်ရန်]ကိုးကား
[ပြင်ဆင်ရန်]- ↑ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန (န) [အသုဘ + ကမ္မဋ္ဌာန] (က) အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း၊ အသုဘအာရုံ ကမ္မဋ္ဌာန်း၊ စက်ဆုပ်ဖွယ် အသုဘအာရုံ (ဆံပင်-အမွေး- စသော ၃၂-ကောဋ္ဌာသနှင့် ဥဒ္ဓုမာတက စသော သူသေကောင် ဆယ်မျိုးတည်း။ အသုဘ (၁) အနက်လည်း ကြည့်)။ (ခ) အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း၊ အသုဘအာရမ္မဏိကကမ္မဋ္ဌာန်း (ဆံပင်-အမွေး-စသည်နှင့် ဥဒ္ဓုမာတက စသည်ကို အာရုံပြု စီးဖြန်းပွါးများ၍ ရအပ်သော ဥပစာရသမာဓိ၊ အပ္ပနာသမာဓိ၊ ဥပစာရဈာန်၊ အပ္ပနာဈာန်တည်း။ အသုဘ (၁) (၂) အနက်များလည်း ကြည့်)။ သတ္ထာ တေသံ စရိယဝသေန ရာဂစရိတဿ အသုဘကမ္မဋ္ဌာနံ ဒေတိ။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၃၇။ အသုဘကမ္မဋ္ဌာနန္တိ ဧကာဒသဝိဓံ အသုဘကမ္မဋ္ဌာနံ။ ဒီ၊ဋီ၊၃၊၂၇၅။ အသုဘကမ္မဋ္ဌာနံ ပါဒကံ ကတွာ (အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃၁) တိ ကေသာဒိအသုဘကောဋ္ဌာသဘာဝနာယ ဥပစာရသမာဓိ အပ္ပနာသမာဓိ ဝါ ပါဒကံ ကတွာ။ အသုဘဝိသယံ ဥပစာရဇ္ဈာနာဒိကမ္မမေဝေတ္ထ ဥပရိ ပဝတ္တေတဗ္ဗဘာဝနာကမ္မဿ ကာရဏဘာဝတော ဌာနန္တိ ကမ္မဋ္ဌာနံ။ အံ၊ဋီ၊၁၊၈၁။ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန (သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၃၁ဝ။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၁၊၂၅၉) န္တိ အသုဘာရမ္မံ ဈာနမာဟ။ တံ ဟိ အသုဘေသု ယောဂကမ္မဘာဝတော ယောဂိနော သုခဝိသေသာနံ ကာရဏဘာဝတော စ “အသုဘကမ္မဋ္ဌာန”န္တိ ဝုစ္စတိ။ သံ၊ဋီ၊၂၊၅၂ဝ။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၁၊၃၁၂။ (-မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၆၉၊၃၂၈။ သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၄၀။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၈ဝ။ အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁ဝ၂၊၃၅၇။ ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၆၆။ ဥဒါန၊ဋ္ဌ၊၂၁၃။ သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၇၅။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၉၈။ ပဋိသံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၇၆။ ဝဇိရ၊၁၄၉။ သာရတ္ထ၊၁၊၄၅၅။ အံ၊ဋီ၊၃၊၂၈၂။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၁၊၁၃၃၊၂ဝ၆-၇။)
- ↑ အသုဘ (တိ) [န + သုဘ] (၁) မတင့်တယ်သော၊ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဖြစ်သော အာရုံ (အသုဘအာရုံ)။ (အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းဖြစ်သော ဥဒ္ဓုမာတက စသော ဆယ်မျိုးသော သူသေကောင်၊ ဆံပင်အမွေးစသော ၃၂-ပါးသော ကောဋ္ဌာသတို့သာမက တေဘူမကသင်္ခတတရားအားလုံးပင် ကိလေသာအညစ်အကြေးတို့ ယိုစီးရာဖြစ်သောကြောင့် စက်ဆုပ်ဖွယ် အသုဘအာရုံများဖြစ်သည်။ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန (က) အနက်လည်း ကြည့်။) (၂) အသုဘ ဟူသော—မာတိကာပုဒ်–ခေါင်းစဉ်ပုဒ်။ (၁) အသုဘေ သုဘန္တိ... အာဘောဂေါ။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၃၆။ အသုစိသဘာဝတာယ အသုဘေ။ သဗ္ဗမ္ပိ ဟိ တေဘူမကံ သင်္ခတံ ကိလေသာသုစိပဂ္ဃရဏတော “အသုဘ”န္တေဝ ဝတ္တုမရဟတိ။ ဒီ၊ဋီ၊၂၊၂၁၂။ (-ဝိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၆၆၊၃၂၅။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၅၆၊၁၈၆။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၅။ မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၆၆၊၂၅၈-၉၊၃၇၈၊၃၉၂။ မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၈၁။ မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၉၇။ သံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၀၅။ သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၈၃၊၂၉၃။ သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၇၇၊၂၉၇။ အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၅၊၄၀၀။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၀၇။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၄၃-၅။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃ဝ၊၂၄၈။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၄၂။ ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၄၈။ ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၄၂၁။ သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၄။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၁၊၁၉၈။ ဇာ၊ဋ္ဌ၊၃၊၅၀၆-၈-၉။ စူဠနိ၊ဋ္ဌ၊၂၂။ နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၁၈၊၉၂။ ပဋိသံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၇၉၊၁၈၈။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၁၊၁၁ဝ။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၂၊၁၁ဝ၊၂၈၉၊၃၂၆။ ဝဇိရ၊၁၄၅။ သာရတ္ထ၊၂၊၅၃၊၁၇၂။ ဝိမတိ၊၁၊၁၂၉။ ဒီ၊ဋီ၊၁၊၂ဝ၆၊၃၉၃။ သီ၊ဋီ၊သစ်၊၁၊၄၁၇၊၄၉၉။ ဒီ၊ဋီ၊၂၊၂၉၃။ ဋီ၊၃၊၁၂၊၁၉၄၊၂၃၈။ မ၊ဋီ၊၃၊၁ဝ၆။ သံ၊ဋီ၊၂၊၁၃၃၊၁၆၇၊၄၁၅။ မူလဋီ၊၁၊၄၅၊၁ဝ၇။) (၂) အသုဘာယ ဝဏ္ဏံ ဘာသတိ။ ဝိ၊၁၊၈၆၊၈၈။ သံ၊၃၊၂၇၉။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂။ သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၉၇။ အသုဘာယာတိ အသုဘမာတိကာယ။ သံဝဏ္ဏေတဗ္ဗမာတိကဉ္စိ အပေက္ခိတာ ဣတ္ထိလိင်္ဂေ သာမိဝစနံ။ ဝိမတိ၊၁၊၂၀၇။ (-သာရတ္ထ၊၂၊၁၇၃။ သံ၊ဋီ၊၂၊၅၁၉။)
အသုဘ (တိ) [(၁) အသုဘ + ဈာန။ ဈာန-ပုဒ် ကျေ။ (၂) အသုဘ + ကမ္မဋ္ဌာန။ ကမ္မဋ္ဌာန-ပုဒ် ကျေ။ (၃) အသုဘ + ဘာဝနာ။ ဘာဝနာ-ပုဒ် ကျေ။ (၄) အသုဘ + အာကာရ။ အာကာရ-ပုဒ် ကျေ။] (၁) အသုဘဈာန်၊ ဥဒ္ဓုမာတက-စသော ဆယ်မျိုးသော သက်မဲ့ အသုဘနှင့် ဆံပင်-အမွေး-စသော ၃၂-ကောဋ္ဌာသ-ဟူသော သက်ရှိ အသုဘတို့၌ အာရုံပြု၍ ဖြစ်သော ဈာန်။ (၂) အသုဘဘာဝနာ၊ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်း (ပြခဲ့သော သက်မဲ့ အသုဘ၊ သက်ရှိ အသုဘတို့ကို အာရုံပြု၍ စီးဖြန်းပွါးများမှု “ဥပစာရဘာဝနာ အပ္ပနာဘာဝနာ”ကိုပင် အသုဘဘာဝနာဟု၎င်း၊ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန်းဟု၎င်း ခေါ်သည်။ အသုဘကမ္မဋ္ဌာန (ခ) အနက်လည်း ကြည့်။) (၃) အသုဘအခြင်းအရာ၊ အသုဘအာရုံ၏ မတင့်တယ်ပုံ စက်ဆုပ်ဖွယ်ဖြစ်နေပုံ အခြင်းအရာ။ (၁) အသုဘ (ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၆၈) န္တိ အသုဘဇ္ဈာနံ ဥတ္တရပဒလောပေန၊ တံ ပန ဒသသု အဝိဉာဏကအသုဘေသု စ ကေသာဒီသု သဝိဉာဏကအသုဘေသု စ ပဝတ္တံ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ။ ဒီ၊ဋီ၊၂၊၃၁၆။ (-မ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၈၆။ အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃၆။ အဘိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၅၇။ မ၊ဋီ၊၁၊၃၇၃။ မူလဋီ၊၂၊၁၅၈။) (၂) ရာဂဿ ပဟာနာယ အသုဘာ ဘာဝေတဗ္ဗာ။ အံ၊၂၊၃၈၈။ ဥဒါန၊၁၂၀။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၁၊၁၁၁။ အသုဘာတိ အသုဘကမ္မဋ္ဌာနံ။ အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၄၂။ အသုဘာတိ ဧကာဒသသု အသုဘကမ္မဋ္ဌာနေသု ယထာရဟံ ယတ္ထ ကတ္ထစိ အသုဘဘာဝနာ။ ဥဒါန၊ဋ္ဌ၊၂၃၁။ အသုဘ (မ၊၂၊၈၈) န္တိ ဥဒ္ဓုမာတကာဒီသု ဥပစာရပ္ပနံ။ မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၉၉။ (-သံ၊၁၊၁၉ဝ။ ပဋိသံ၊၃၉ဝ။ သုတ္တနိ၊၃၂၉။ ထေရ၊၃၇ဝ။ နေတ္တိ၊၂၄။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၃၊၇၉။ အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၅၇။ ပဋိသံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၉၁။ ဝိသုဒ္ဓိ၊၁၊၃၆။ သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၇၆။ ထေရ၊ဋ္ဌ၊၂၊၅၂၆။ နေတ္တိ၊ဋ္ဌ၊၉၂။ ဝိသုဒ္ဓိ၊ဋီ၊၁၊၁၃၃။) (၃) အသုဘာယ ဝဏ္ဏံ (ဝိ၊၁၊၈၆-၈။ သံ၊၃၊၂၇၉) န္တိ အသုဘာကာရဿ... ဝိတ္ထာရံ ဘာသတိ။ ဝဇိရ၊၁၄၅။ - ↑ လယ်တီဆရာတော်။ ကမ္မဋ္ဌာန်းကျမ်းကြီး။ မိခင်ဧရာဝတီစာအုပ်တိုက်
location = ရန်ကုန်။ pp. ၇၇၊ ၇၈၊ ၇၉၊ ၈၀၊ ၈၁၊ ၈၂၊ ၈၃၊ ၈၄၊ ၈၅၊ ၈၆၊ ၈၇၊ ၈၈။ line feed character in
|publisher=at position 23 (အကူအညီ); Missing pipe in:|publisher=(အကူအညီ)