အာယပီသပ်စ် (ဂြိုဟ်ရံလ)

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
Jump to navigation Jump to search
Iapetus
Iapetus.jpg
Natural color photomosaic combining Cassini images taken on 31 December 2004. It shows the dark Cassini Regio and its border with the bright Roncevaux Terra, several large craters (Falsaron above center, Turgis, the largest, at right), and the equatorial ridge (the Toledo and Tortelosa Montes).
ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်း
ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သူ G. D. Cassini
ရှာဖွေတွေ့ရှိသည့် ရက်စွဲ October 25, 1671
အခြားအမည်များ
Saturn VIII
ပါဝင်အရာဝတ္ထုများ Iapetian, Japetian
ပတ်လမ်း ဂုဏ်အင်များ
ဆီမီး မေဂျာ ဝင်ရိုး
3560820 km
ပတ်လမ်း ဗဟိုကျမှု 0.0286125[၁]
ပတ်လမ်း ကာလ
79.3215 d
ပျမ်းမျှ ပတ်နှုန်း
3.26 km/s
ပတ်လမ်း တိမ်းစောင်းမှု
  • 17.28° (to the ecliptic)
  • 15.47° (to Saturn's equator)
  • 8.13° (to Laplace plane)[၂]
ဂြိုဟ်ရံလများ စနေဂြိုဟ်
ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်အင်များ
ဒိုင်မင်းရှင်း 1,492.0 × 1,492.0 × 1,424 km [၃]
ပျမ်းမျှ အချင်းဝက်
734.5±2.8 km[၃]
မျက်နှာပြင် ဧရိယာ
6700000 km2
အရွယ်အစား (1.805635±0.000375)×1021 kg[၄]
ပျမ်းမျှ သိပ်သည်းဆ
1.088±0.013 g/cm³[၃]
မျက်နှာပြင် ဒြပ်ဆွဲအား
0.223 m/s2
လွတ်မြောက်အလျင်
0.573 km/s
လှည့်ပတ်ကာလ
79.3215 d
(synchronous)
ဝင်ရိုးတိမ်းစောင်းမှု
zero
Albedo 0.05–0.5[၅]
အပူချိန် 90–130 K
မြင်သာသော အရွယ်အစား
10.2–11.9[၆]

အာယပီသပ်စ် (အင်္ဂလိပ်: Iapetus) (/ˈæpɪtəs/; ဂရိ: Ιαπετός)[၇] သည် စနေဂြိုဟ်၏ တတိယမြောက် အကြီးဆုံး ဂြိုဟ်ရံလတစ်စင်းဖြစ်ပြီး နေအဖွဲ့အစည်း၌ ၁၁ ခုမြောက် အကြီးဆုံးဖြစ်သည်။ [၈] ၂၀၀၇ ခုနှစ်တွင် ကာစီနီမှ ဂြိုဟ်ရံလ၏ ၄ ပုံ ၃ ပုံခန့်ကို လေ့လာနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၆၇၁ ခုနှစ်တွင် Giovanni Domenico Cassini ဆိုသူက ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။


ဓာတ်ပုံ[ပြင်ဆင်ရန်]

အာယပီသပ်စ် မြေမျက်နှာပြင်၏ မြေပုံ
အာယပီသပ်စ် မြေမျက်နှာပြင်၏ မြေပုံ


ကိုးကား[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. Pseudo-MPEC for Saturn VIII Archived February 22, 2012, at the Wayback Machine.
  2. Jacobson, R.A. (2009) SAT317 (2009-12-17)။ Planetary Satellite Mean Orbital Parameters။ JPL/NASA။ 2011-01-15 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  3. ၃.၀ ၃.၁ ၃.၂ (2009) "Cartographic Mapping of the Icy Satellites Using ISS and VIMS Data", Saturn from Cassini-Huygens, 763–781. doi:10.1007/978-1-4020-9217-6_24. ISBN 978-1-4020-9216-9 
  4. "The Gravity Field of the Saturnian System from Satellite Observations and Spacecraft Tracking Data" (December 2006). The Astronomical Journal 132 (6): 2520–2526. doi:10.1086/508812. Bibcode2006AJ....132.2520J. 
  5. Williams၊ David R.။ Saturnian Satellite Fact SheetNASA။ 2007-11-04 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  6. Observatorio ARVAL (April 15, 2007)။ Classic Satellites of the Solar System။ Observatorio ARVAL။ 2011-12-17 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  7. Lassell, William (January 14, 1848). "Satellites of Saturn". Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 8 (3): 42–43. doi:10.1093/mnras/8.3.42. Bibcode1848MNRAS...8...42L. 
  8. The moons more massive than Iapetus are: the Moon, the 4 Galilean moons (Ganymede, Callisto, Io, and Europa), Titan, Rhea, Titania, Oberon, and Triton. See JPLSSD.