တိုက်တန် (ဂြိုဟ်ရံလ)

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
အ​ညွှန်း​သို့ ခုန်ကူးရန် ရှာဖွေရန် ခုန်ကူးမည်
ထရီတွန် (ဂြိုဟ်ရံလ) သို့မဟုတ် တိုက်တေနီးယား (ဂြိုဟ်ရံလ)  နှင့် မရောထွေးပါနှင့်။
Titan
Titan in true color.jpg
Titan in natural color. The thick atmosphere is orange due to a dense organonitrogen haze.
ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်း
ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သူChristiaan Huygens
ရှာဖွေတွေ့ရှိသည့် ရက်စွဲMarch 25, 1655
အခြားအမည်များ
Saturn VI
ပတ်လမ်း ဂုဏ်အင်များ
Periapsis1186680 km
Apoapsis1257060 km
ဆီမီး မေဂျာ ဝင်ရိုး
1221870 km
ပတ်လမ်း ဗဟိုကျမှု0.0288
ပတ်လမ်း ကာလ
15.945 d
ပျမ်းမျှ ပတ်နှုန်း
5.57 km/s (calculated)
ပတ်လမ်း တိမ်းစောင်းမှု0.34854° (to Saturn's equator)
ဂြိုဟ်ရံလများစနေဂြိုဟ်
ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်အင်များ
မျက်နှာပြင် ဧရိယာ
8.3×107 km2 (0.163 Earths) (2.188 Moons)
ထုထည်7.16×1010 km3 (0.066 Earths) (3.3 Moons)
အရွယ်အစား(1.3452±0.0002)×1023 kg
(0.0225 Earths) (1.829 Moons)
ပျမ်းမျှ သိပ်သည်းဆ
1.8798±0.0044 g/cm3
မျက်နှာပြင် ဒြပ်ဆွဲအား
1.352 m/s2 (0.14 g) (0.85 Moons)
အင်နားရှားကိန်း
0.3414±0.0005[၁] (estimate)
လွတ်မြောက်အလျင်
2.639 km/s (0.236 Earths) (1.11 Moons)
လှည့်ပတ်ကာလ
Synchronous
ဝင်ရိုးတိမ်းစောင်းမှု
Zero
Albedo0.22[၂]
အပူချိန်၉၃.၇ ကယ်လ်ဗင် (−၁၇၉.၅ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ်)[၃]
မြင်သာသော အရွယ်အစား
8.2 to 9.0
လေထု
မျက်နှာပြင် လေထုဖိအား
146.7 kPa (1.45 atm)
လေထု၌ ဓာတုပါဝင်နှုန်းVariable
Stratosphere:
98.4% နိုက်ထရိုဂျင် (N
2
),
1.4% မီသိန်း (CH
4
),
0.2% ဟိုက်ဒရိုဂျင် (H
2
);
Lower troposphere:
95.0% N
2
, 4.9% CH
4
;
97% N
2
,
2.7±0.1% CH
4
,
0.1–0.2% H
2
[၄]

တိုက်တန် သို့မဟုတ် စေတန် ၆ သည် စနေဂြိုဟ်၏ အကြီးဆုံးလ ဖြစ်သည်။ ယင်းအား ဒတ်ချ်လူမျိုး နက္ခတ္တပညာရှင် Christiaan Huygens ဆိုသူမှ ၁၆၅၅ ခုနှစ်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။[၅][၆] တိုက်တန်သည် လကမ္ဘာထက် ၅၀ ရာခိုင်နှုန်း ပိုမိုကြီးမားပြီး မာကျူရီဂြိုဟ်ထက်လည်း ပိုမိုကြီးမားသည်။ စနေဂြိုဟ်မှ ကြည့်မည်ဆိုပါက လကမ္ဘာအား ကမ္ဘာမှ မြင်ရသည်ထက် ၁၁.၄ ဆ မြင်ရမည်ဖြစ်သည်။ အဓိကအားဖြင့် တိုက်တန်အား ရေခဲနှင့် ကျောက်စိုင်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး တိုက်တန်၌ ဟိုက်ဒရိုကာဗွန် ရေကန် တည်ရှိသည်။ လေထုထဲတွင် နိုက်ထရိုဂျင် များပြားပြီး ကမ္ဘာမြေကဲ့သို့ပင် လေတိုက်ခြင်း၊ မိုးရွာခြင်း၊ မြစ်ချောင်းများ တည်ရှိသည်။ တိုက်တန်သည် စနေဂြိုဟ်အား တစ်ပတ်လှည့်ပတ်မိရန် ၁၅ ရက် ၂၂ နာရီ ကြာမြင့်သည်။

ကျမ်းကိုး[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. "Gravity Field, Shape, and Moment of Inertia of Titan" (2010-03-12). Science 327 (5971): 1367–1369. doi:10.1126/science.1182583. PMID 20223984. Bibcode2010Sci...327.1367I. 
  2. Williams၊ D. R. (February 22, 2011)။ Saturnian Satellite Fact Sheet။ NASA။ April 30, 2010 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ 2015-04-22 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  3. Mitri, G. (2007). "Hydrocarbon Lakes on Titan" (PDF). Icarus 186 (2): 385–394. doi:10.1016/j.icarus.2006.09.004. Bibcode2007Icar..186..385M. 
  4. Coustenis & Taylor (2008), pp. 154–155.
  5. Lifting Titan's Veil (PDF)။ Cambridge။ 2005-02-22 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။
  6. TitanAstronomy Picture of the Day။ NASA။ 2005-03-27 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။