ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု

ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုများ (တရုတ်: 自治州 ) သည် တရုတ်နိုင်ငံ၏အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်းခွဲခြားမှုပုံစံတစ်မျိုးဖြစ်သည်။ စီရင်စုအဆင့်ရှိဖို့ရန် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများ၏ လူဦးရေသည် ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်ပါက ဖွဲ့စည်းပေးနိုင်သည်။ ဟန်လူမျိုးများသည် နယ်မြေတော်တော်များများကို နေရာယူထားသည်။ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု၏ တရားဝင်အမည် တွင် ထိုဒေသတွင်အများဆုံးဖြစ်သောလူနည်းစု၏ အမည်ကိုထည့်သွင်းပေးထားသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် အမည်နှစ်ခုပေးခြင်းမျိုးလည်း ရှိပါသေးသည်။ အခြားသော စီရင်စုအဆင့်ဌာနခွဲများကဲ့သို့ပင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုများကို ခရိုင်အဆင့်ဌာနခွဲများအဖြစ် သတ်မှတ်ပေးထားခြင်းမျိုးလည်းရှိသည်။ ခြွင်းချက်တစ်ခုအနေဖြင့် အီလီ ကာဇက်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုတွင် စီရင်စုနှစ်ခုရှိနေပါသည်။ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုများကိုဖျက်သိမ်း၍ မရပါပေ။

ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုစာရင်း

ပြည်နယ်	အမည်	ရိုးရှင်းတရုတ်နှင့် ဖျင်းယင်း	Designated minority	Local name	Capital
ကန်းစု	Linxia	临夏回族自治州 Línxià Huízú Zìzhìzhōu	Hui	(The Hui speak Chinese) Xiao'erjing: لٍشِا جُوِذُو ذِجِجِوْ‎	Linxia city
ကန်းစု	Gannan	甘南藏族自治州 Gānnán Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Kan-lho Bod-rigs rang-skyong-khul)	Hezuo (Hzö) city
Guizhou	Qiandongnan	黔东南苗族侗族自治州 Qiándōngnán Miáozú Dòngzú Zìzhìzhōu	Miao and Dong	Guizhou Hmong: Qeef Dongb Naif Dol Yat Hmub Zid Zid Zeb Dong: Qeenc Dongs Nanc Nyenc Miiul Nyenc Gaeml Zil Zl Zous	Kaili (Kad Linx) city
Guizhou	Qiannan	黔南布依族苗族自治州 Qiánnán Bùyīzú Miáozú Zìzhìzhōu	Bouyei & Miao	Bouyei: Qianfnanf Buxqyaix Buxyeeuz ziqziqzouy Guizhou Hmong: Qeef Naif Dol Yat Dol Hmub Zid Zid Zeb	Duyun city
Guizhou	Qianxinan	黔西南布依族苗族自治州 Qiánxī'nán Bùyīzú Miáozú Zìzhìzhōu	Bouyei & Miao	Bouyei: Qianfxiynanf Buxqyaix Buxyeeuz Ziqziqzouy Guizhou Hmong: Qeef Xib Naif Dol Yat Dol Hmub Zid Zid Zeb	Xingyi city
Hubei	Enshi	恩施土家族苗族自治州 Ēnshī Tǔjiāzú Miáozú Zìzhìzhōu	Tujia & Miao	Tujia: Eng Shiv Bif Ziv Kar hev Bef Kar zouf xengv zuvз Hmong: Ee Si Thws Ca Txhwj Mioj Txhwj Txim Tsim Tsawb	Enshi city
Hunan	Xiangxi	湘西土家族苗族自治州 Xiāngxī Tǔjiāzú Miáozú Zìzhìzhōu	Tujia & Miao	Tujia: Xiз’angv Xif Bif Ziv Kar hev Bef Kar zouf xengv zuvз Hmong: Xyaa Xyi Thws Ca Txhwj Mioj Txhwj Txim Tsim Tsawb	Jishou city
Jilin	Yanbian	延边朝鲜族自治州 Yánbiān Cháoxiǎnzú Zìzhìzhōu	Korean	ကိုရီးယား: 연변 조선족 자치주 (Yeonbyeon Joseonjok Jachiju)	Yanji (Yeongil) city
Qinghai	Haibei	海北藏族自治州 Hǎiběi Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Mtsho-byang Bod-rigs rang-skyong-khul)	Haiyan County
Qinghai	Hainan	海南藏族自治州 Hǎinán Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Mtsho-lho Bod-rigs rang-skyong-khul)	Gonghe County
Qinghai	Huangnan	黄南藏族自治州 Huángnán Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Rma-lho Bod-rigs rang skyong khul)	Tongren city
Qinghai	Golog	果洛藏族自治州 Guǒluò Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Mgo-log Bod-rigs rang-skyong-khul)	Maqên County
Qinghai	Yushu	玉树藏族自治州 Yùshù Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Yul-shul Bod-rigs rang-skyong-khul)	Yushu city
Qinghai	Haixi	海西蒙古族藏族自治州 Hǎixī Měnggǔzú Zàngzú Zìzhìzhōu	Mongol & Tibetan	Mongolian: ᠬᠠᠶᠢᠰᠢ ᠶᠢᠨ ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠲᠥᠪᠡᠳ ᠦᠨᠳᠦᠰᠦᠲᠡᠨ ᠦ ᠥᠪᠡᠷᠲᠡᠭᠡᠨ ᠵᠠᠰᠠᠬᠤ ᠵᠧᠦ (Borotal a-yin mongγol ebereen öbertegen zasaqu ǰuu) Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Mtsho-nub Sog-rigs dang Bod-rigs rang-skyong-khul)	Delingha (Delhi) city
Sichuan	Ngawa	阿坝藏族羌族自治州 Ābà Zàngzú Qiāngzú Zìzhìzhōu	Tibetan & Qiang	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Rnga-ba Bod-rigs dang Chavang-rigs rang skyong khul) Qiangic: Ggabba Shbea Rrmea nyujugvez zhou	Barkam city
Sichuan	Garzê	甘孜藏族自治州 Gānzī Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Dkar-mdzes Bod-rigs rang-skyong khul)	Kangding (Dartsedo) city
Sichuan	Liangshan	凉山彝族自治州 Liángshān Yízú Zìzhìzhōu	Yi	တမ်းပလိတ်:Lang-ii (Niepsha Nuosu Zytjiejux dde Zho)	Xichang (Op Rro) city
Xinjiang	Kizilsu	克孜勒苏柯尔克孜自治州 Kèzīlèsū Kē'ěrkèzī Zìzhìzhōu	Kyrgyz	Kyrgyz: قىزىلسۇۇ قىرعىز اپتونوم وبلاسى‎ (Kızılsuu Kırgız avtonom oblastı)	Artux city
Xinjiang	Bortala	博尔塔拉蒙古自治州 Bó'ěrtǎlā Měnggǔ Zìzhìzhōu	Mongol	Mongolian: ᠪᠣᠷᠣᠳᠠᠯ᠎ᠠ ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠥᠪᠡᠷᠲᠡᠭᠡᠨ ᠵᠠᠰᠠᠬᠤ ᠵᠧᠦ (Borotala mongγol ebereen zasaqu ǰuu)	Bole (Bortala) city
Xinjiang	Changji	昌吉回族自治州 Chāngjí Huízú Zìzhìzhōu	Hui	(The Hui speak Chinese) Xiao'erjing: چْاکِ خُوِذُوْ ذِجِجِوْ‎	Changji city
Xinjiang	Bayingolin	巴音郭楞蒙古自治州 Bāyīnguōlèng Měnggǔ Zìzhìzhōu	Mongol	Mongolian: ᠪᠠᠶᠠᠨᠭᠣᠣᠯ ᠮᠣᠩᠭᠣᠯ ᠥᠪᠡᠷᠲᠡᠭᠡᠨ ᠵᠠᠰᠠᠬᠤ ᠵᠧᠦ (Bayangol mongγol ebereen zasaqu ǰuu)	Korla city
Xinjiang	Ili (Altay) (Tacheng)	伊犁哈萨克自治州 Yīlí Hāsàkè Zìzhìzhōu (阿勒泰地区) (Ālètài Dìqū) (塔城地区) (Tǎchéng Dìqū)	Kazakh	Kazakh: ىله قازاق اۆتونومىيالى وبلىسى (İle Qazaq awtonomïyalıq oblısı) (Kazakh: ئالتاي ۋىلايىتى) (Altay aymağı) (Kazakh: تارباعاتاي ايماعى) (Tarbağatay aymağı)	Yining (Ghulja) city (Altay city) (Tacheng city)
Yunnan	Dehong	德宏傣族景颇族自治州 Déhóng Dǎizú Jǐngpōzú Zìzhìzhōu	Dai & Jingpo	Tai Nüa - ᥟᥪᥒᥱ ᥙᥪᥴ ᥓᥝᥲ ᥙᥩᥒ ᥛᥥᥝᥰ ᥖᥭᥰ ᥓᥤᥒ ᥚᥨᥲ ᥖᥬᥲ ᥑᥨᥒᥰ (Sakhkung Sam Jinghpo Amyu Madu Uphkang Mungdo) Zaiwa:Sikung Sam Zaizo Byumyu Yumsing Upkang Mau	Mangshi city
Yunnan	Nujiang	怒江傈僳族自治州 Nùjiāng Lìsùzú Zìzhìzhōu	Lisu	Lisu: ꓠꓳ-ꓟꓵ ꓡꓲ-ꓢꓴ ꓫꓵꓽ ꓚꓲꓸ ꓛꓬꓽ ꓗꓪꓼ ꓫꓵꓽ ꓝꓳꓴ (Nolmut lisu shit jilqait guatshit zhou)	Lushui city
Yunnan	Diqing (Dêqên)	迪庆藏族自治州 Díqìng Zàngzú Zìzhìzhōu	Tibetan	Tibetan: တမ်းပလိတ်:Bo-textonly (Bde-chen Bod-rigs rang-skyong khul)	Shangri-La city
Yunnan	Dali	大理白族自治州 Dàlǐ Báizú Zìzhìzhōu	Bai	Bai: Darl•lit Baif•cuf zirl•zirl•zox	Dali city
Yunnan	Chuxiong	楚雄彝族自治州 Chǔxióng Yízú Zìzhìzhōu	Yi	တမ်းပလိတ်:Lang-ii (Olu Nuosu Zytjiejux dde Zho)	Chuxiong city
Yunnan	Honghe	红河哈尼族彝族自治州 Hónghé Hānízú Yízú Zìzhìzhōu	Hani & Yi	Hani: Haoqhoq Haqniqssaq Haqhholssaq Ziiqziifzel တမ်းပလိတ်:Lang-ii (Hopho Nuosu Zytjiejux dde Zho)	Mengzi city
Yunnan	Wenshan	文山壮族苗族自治州 Wenshān Zhuàngzú Miáozú Zìzhìzhōu	Zhuang & Miao	တမ်းပလိတ်:Lang-za Hmong: Veej Sa Tsuaam Txhwj Mioj Txhwj Txim Tsim Tsawb	Wenshan city
Yunnan	Xishuangbanna (Sibsongbanna)	西双版纳傣族自治州 Xīshuāngbǎnnà Dǎizú Zìzhìzhōu	Dai	တမ်းပလိတ်:Lang-khb	Jinghong city

ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုများ၏လူမျိုးစုဖွဲ့စည်းမှု

မှတ်စု: * - ဒုတိယမြောက် titular တိုင်းရင်းသားအုပ်စုအဖြစ်ရည်ညွှန်းသည်

ယခင်ကတရုတ်နိုင်ငံ၏ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုများ

• Guangdong ရှိ Hainan Li နှင့် Miao ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (၁၉၅၂-၁၉၈၈) Hainan ပြည်နယ်တည်ထောင်ခြင်းကြောင့်ဖျက်သိမ်းလိုက်သည်။
• Ningxia Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသတည်ထောင်ခြင်းကြောင့်နောက်ပိုင်းတွင် Wuzhong Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု ( Gansu ) ရှိ Hedong Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (1954-1955) ကိုနောက်ပိုင်းတွင် Wuzhong Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (1955-1958) ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။
• Ningxia Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသတည်ထောင်ခဲ့သောကြောင့် ဂွမ်ဆု ရှိ Xihaigu Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု ( ၁၉၅၃–၁၅၅၅ ) အားနောက်ပိုင်းတွင် Guyuan Hui ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု ( ၁၉၅၅– ၁၉၅၈ ) အဖြစ်ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
• Guangxi ပြည်နယ်ရှိ Guixi Zhuang ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (ဒေသခွဲအဆင့်၊ ၁၉၅၃–၁၅၅၅) သည် Guangxi Zhuang ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသတည်ထောင်ခြင်းကြောင့်ဖျက်သိမ်းလိုက်သည်။
• Gansu ရှိ Bayinhot Mongol ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စု (1954-1956) တွင်ယနေ့ Dengkou ကောင်တီ နှင့် Alxa အဖွဲ့တို့ ပါဝင်သည်။ မွန်ဂိုလီးယားကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသသို့ ပေါင်းစည်းပြီးနောက်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ကိုဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။

လူနည်းစုလူဦးရေ၏ ၃၀% နှင့်အထက်ရှိသောအုပ်ချုပ်ရေးဌာနပုံစံ

၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများ၏စီရင်စုအဆင့်ယူနစ်များကိုဖယ်ထုတ်ခြင်း။

• Hebei: Chengde (ဟန် - ၅၅.၃၂%၊ မန်ချူး - ၃၉.၈၇%)
• လျောင်းနင်ပြည်နယ် - Benxi (ဟန် ၆၆.၈၄%၊ မင်ချူး ၃၀.၂၂%)၊ ဒန်ဒွန် (ဟန် ၆၄.၁၁%၊ မင်ချူး ၃၂.၉၉%)
• ဟူနန်: Zhangjiajie (Tujia - ၆၈.၄၀%၊ ဟန် - ၂၂.၈၁%)၊ Huaihua (ဟန် - ၆၁.၃၃%၊ ဒေါင် - ၁၇.၄၂%၊ Miao - ၁၅.၆၃%)
• Guizhou: Anshun (ဟန် ၆၁.၆%၊ Buyei - ၁၆.၉၂%၊ Miao - ၁၄.၂၇%), Tongren (Tujia - ၃၇.၈၁%၊ ဟန် - ၃၁.၇၆%, Miao - ၁၄.၈၇%, ဒေါင် - ၁၁.၄၁%)
• ယူနန်: Yuxi (ဟန် - 68,18%, ရီ - 19,32%), Pu'er (ဟန် - 40,92%, Hani - 16,98%, ရီ - 16,58%, လားဟူ - 11,47%), လိကနျြး ( ဟန် - ၄၂.၇၁%၊ နာခီ ၂၀.၅၁%၊ ရီ - ၁၈.၆၈%၊ လီဆူး - ၉.၆၂%၊ လင် ချန် (ဟန် - ၆၁.၂၂%၊ ဒိုင် - ၁၅.၇၇%၊ လားဟူနှင့် Va - ၉.၇၆%)
• Qinghai: Haidong (ဟန် - 56,33%, Hui - 20,38%, တိဘကျ - 9.2%, Tu - 8,06%)

ကြည့်ရှုပါ

• တရုတ်၏စီရင်စုအဆင့်ဌာနခွဲများ
• Tusi Native Chieftain စနစ်
• တရုတ်၏ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသများ

ပြင်ပလင့်များ

• တရုတ်နိုင်ငံရှိတိုင်းရင်းသားလူနည်းစုများအတွက်ဒေသဆိုင်ရာကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်