ဟောက်မေယာ

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
Jump to navigation Jump to search
Haumea
2003 EL61 Haumea, with moons.jpg
Keck image of Haumea and its two moons. Hiʻiaka is above Haumea (center), and Namaka is directly below.
ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်း
ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သူBrown et al.; Ortiz et al. (neither official)
ရှာဖွေတွေ့ရှိသည့် ရက်စွဲ2004 December 28 (Brown et al.); 2005 July (Ortiz et al.)
အသံထွက်/hˈm.ə, ˌhɑː-/[nb ၁]
အစွဲပြု၍ မှည့်ခေါ်
Haumea
အခြားအမည်များ
2003 EL61
ဂြိုဟ်သိမ်စာရင်း
ဂြိုဟ်ပု, plutoid, TNO,[၁][၂]
7:12 resonance, (delisted cubewano)
Haumea family,
and trinary[၃]
ပါဝင်အရာဝတ္ထုများHaumean
ပတ်လမ်း ဂုဏ်အင်များ[၇]
Epoch 2014-12-09 (JD 2457000.5)
အဝေးဆုံးပတ်လမ်း51.483 AU
(7.702 Tm)
အနီးဆုံးပတ်လမ်း34.952 AU
(5.229 Tm)
ဆီမီး မေဂျာ ဝင်ရိုး
43.218 AU
(6.465 Tm)
ပတ်လမ်း ဗဟိုကျမှု0.19126
ပတ်လမ်း ကာလ
284.12 yr (103774 ရက်)
ပျမ်းမျှ ပတ်နှုန်း
4.531 km/s
ပျမ်းမျှ မူမမှန်မှု
209.07°
ပတ်လမ်း တိမ်းစောင်းမှု28.19°
Longitude of ascending node
121.79°
Argument of perihelion
240.20°
သိရသည့် ဂြိုဟ်ရံလများ
ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်အင်များ
ဒိုင်မင်းရှင်း2,322 × 1,704 × 1,138 km[၈]
1,920 × 1,540 × 990 km[၉]
ပျမ်းမျှ အချင်းဝက်
816 km[၈]
620+34
−29
 km
(Herschel)[၁၀]
690 km[၁၁]
မျက်နှာပြင် ဧရိယာ
8×106 km2
ထုထည်3.5×109 km3
အရွယ်အစား(4.006±0.040)×1021 kg[၁၂]
0.00066 Earths
ပျမ်းမျှ သိပ်သည်းဆ
2.6 g/cm3[၉][၁၃]
1.885–1.757 g/cm3[၈]
အီကွေတာ မျက်နှာပြင် ဒြပ်ဆွဲအား]]
≈0.401 m/s2
အီကွေတာ လွတ်မြောက် အလျင်
≈0.809 km/s
ဘေးဘက် လှည့်ပတ်ကာလ
0.163146±0.000004 d
(3.9155±0.0001 h)[၁၄]
Geometric albedo
0.804+0.062
−0.095
[၁၀]
0.70–0.75 [၁၃]
0.51 ± 0.02[၈]
အပူချိန်< 50 K[၁၅]
ဥက္ကာခဲ အမျိုးအစား
(Neutral)
B−V = 0.64, V−R = 0.33 [၁၆]
B0−V0 = 0.646 [၁၇]
မြင်သာသော အရွယ်အစား
17.3 (opposition)[၁၈][၁၉]
ပကတိ အရွယ်အစား (H)
0.2[၇]

ဟောက်မေယာ (အင်္ဂလိပ်: Haumea) သည် နက်ပကျွန်းဂြိုဟ်ပတ်လမ်းကြောင်းအလွန်ရှိ ဂြိုဟ်ပုတစ်ခုဖြစ်သည်။[၂၀] ယင်းအား Mike Brown ဦးဆောင်သောအဖွဲ့က ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။ နိုင်ငံတကာ နက္ခတ္တအဖွဲ့က ၂၀၁၈ စက်တင်ဘာ ၁၇ တွင် ဟောက်မေယာအား ဂြိုဟ်ပုအဖြစ် အသိမှတ်ပြုခဲ့သည်။

ဟောက်မေယာသည် ပလူတို၏ ၃ ပုံ ၁ ပုံ၊ ကမ္ဘာ၏ ၁၄၀၀ ပုံ ၁ ပုံ တည်ရှိသည်။ နေကို တစ်ပတ် လှည့်ပတ်မိရန် ၂၈၄ နှစ် ကြာမြင့်ပြီး နေနှင့် အနီးဆုံး အကွာဝေးမှာ ၃၅ AU ဖြစ်ကာ နေနှင့် အဝေးဆုံးမှာ ၅၁ AU ကွာဝေးသည်။

မှတ်စု[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. how-MAY, with three syllables according to the English pronunciation in Hawaii,[၄] or HAH-oo-MAY with four syllables according to Brown's students.[၅][၆]

ကိုးကား[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. MPEC 2010-H75 : DISTANT MINOR PLANETS (2010 MAY 14.0 TT) (2006 provisional Cubewano listing)။ Minor Planet Center (2010-04-10)။ 2010-07-02 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  2. Marc W. Buie (2008-06-25)။ Orbit Fit and Astrometric record for 136108။ Southwest Research Institute (Space Science Department)။ 2011-05-18 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ 2008-10-02 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  3. "Candidate Members and Age Estimate of the Family of Kuiper Belt Object 2003 EL61" (2007). Astronomical Journal 134 (6): 2160–2167. doi:10.1086/522334. Bibcode2007AJ....134.2160R. 
  4. New dwarf planet named for Hawaiian goddess Archived 2015-12-08 at the Wayback Machine. (HeraldNet, September 19, 2008)
  5. Archived copy။ 2009-01-06 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ 2009-02-14 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  6. 365 Days of Astronomy။ 2012-02-20 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။
  7. ၇.၀ ၇.၁ Jet Propulsion Laboratory Small-Body Database Browser: 136108 Haumea (2003 EL61)။ NASA's Jet Propulsion Laboratory။ 2015-12-27 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ 2015-01-08 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  8. ၈.၀ ၈.၁ ၈.၂ ၈.၃ "The size, shape, density and ring of the dwarf planet Haumea from a stellar occultation" (2017). Nature 550 (7675): 219–223. doi:10.1038/nature24051. PMID 29022593. Bibcode2017Natur.550..219O. 
  9. ၉.၀ ၉.၁ Alexandra C. Lockwood (2014). "The size and shape of the oblong dwarf planet Haumea". Earth, Moon, and Planets 111 (3–4): 127–137. doi:10.1007/s11038-014-9430-1. Bibcode2014EM&P..111..127L. 
  10. ၁၀.၀ ၁၀.၁ Fornasier, S. (2013). ""TNOs are cool": A survey of the trans-Neptunian region VIII. Combined Herschel PACS and SPIRE observations of nine bright targets at 70–500 μm". Astronomy and Astrophysics 555. doi:10.1051/0004-6361/201321329. Bibcode2013A&A...555A..15F. 
  11. "Orbits and Masses of the Satellites of the Dwarf Planet Haumea = 2003 EL61" (2009). The Astronomical Journal 137 (6): 4766–4776. doi:10.1088/0004-6256/137/6/4766. Bibcode2009AJ....137.4766R. 
  12. "Orbits and Masses of the Satellites of the Dwarf Planet Haumea = 2003 EL61" (2009). The Astronomical Journal 137 (6): 4766–4776. doi:10.1088/0004-6256/137/6/4766. Bibcode2009AJ....137.4766R. 
  13. ၁၃.၀ ၁၃.၁ ""TNOs are cool": A survey of the trans-Neptunian region II. The thermal lightcurve of (136108) Haumea" (2010). Astronomy and Astrophysics 518. doi:10.1051/0004-6361/201014648. Bibcode2010A&A...518L.147L. 
  14. P. Lacerda (2008). "High-Precision Photometry of Extreme KBO 2003 EL61". Astronomical Journal 135 (5): 1749–1756. doi:10.1088/0004-6256/135/5/1749. Bibcode2008AJ....135.1749L. 
  15. "The Surface of 2003 EL61 in the Near Infrared" (2007). Astrophysical Journal 655 (2): 1172–1178. doi:10.1086/509861. Bibcode2007ApJ...655.1172T. 
  16. "Characterisation of candidate members of (136108) Haumea's family" (February 2010). Astronomy and Astrophysics 511: A72. doi:10.1051/0004-6361/200913031. Bibcode2010A&A...511A..72S. 
  17. "The Youthful Appearance of the 2003 EL61 Collisional Family" (2008). The Astronomical Journal 136 (4): 1502–1509. doi:10.1088/0004-6256/136/4/1502. Bibcode2008AJ....136.1502R. 
  18. AstDys (136108) Haumea Ephemerides။ Department of Mathematics, University of Pisa, Italy။ 2011-06-29 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ 2009-03-19 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  19. HORIZONS Web-Interface။ NASA Jet Propulsion Laboratory Solar System Dynamics။ 2008-07-18 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ 2008-07-02 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  20. "IAU names fifth dwarf planet Haumea"၊ IAU Press Release၊ 2008-09-17။ 2008-09-17 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။ Archived from the original on 2011-07-02။