မက်ကီမက်ကီ

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
Jump to navigation Jump to search
Makemake
Makemake moon Hubble image with legend (cropped).jpg
မက်ကီမက်ကီနှင့် ယင်း၏ လကို ဟာဘယ် အာကာသ တယ်လီစကုပ်မှ မြင်ရပုံ
ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်း
ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သူ
  • Michael E. Brown
  • Chad Trujillo
  • David Rabinowitz
ရှာဖွေတွေ့ရှိသည့် ရက်စွဲMarch 31, 2005
အသံထွက်/ˌmækiˈmæki/, /ˌmɑːkiˈmɑːki/ or /ˌmɑːkˈmɑːk/ ( )[lower-alpha ၁]
အစွဲပြု၍ မှည့်ခေါ်
Makemake
အခြားအမည်များ
2005 FY9
ဂြိုဟ်သိမ်စာရင်း
ဂြိုဟ်ပု
cubewano[၁]
scattered-near
ပါဝင်အရာဝတ္ထုများMakemakean
ပတ်လမ်း ဂုဏ်အင်များ[၆]
Epoch JD 2457000.5 (9 December 2014)
အဝေးဆုံးပတ်လမ်း52.840 AU
အနီးဆုံးပတ်လမ်း38.590 AU
ဆီမီး မေဂျာ ဝင်ရိုး
45.715 AU
ပတ်လမ်း ဗဟိုကျမှု0.15586
ပတ်လမ်း ကာလ
309.09 yr (112,897 d)
ပျမ်းမျှ ပတ်နှုန်း
4.419 km/s
ပျမ်းမျှ မူမမှန်မှု
15
ပတ်လမ်း တိမ်းစောင်းမှု29.00685°
Longitude of ascending node
79.3659°
Argument of perihelion
297.240°
သိရသည့် ဂြိုဟ်ရံလများ1
ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဂုဏ်အင်များ
ဒိုင်မင်းရှင်း
  • (1434+48
    −18
    ) × (1420+18
    −24
    km)
    [၇]
  • (1502±45) × (1430±9) km[၈]
ပျမ်းမျှ အချင်းဝက်
  • 715+19
    −11
     km
    [၇]
  • 739±17 km[၈]
ပြားချပ်မှု0.05[lower-alpha ၂]
မျက်နှာပြင် ဧရိယာ
(6.9±0.3)×106 km2[lower-alpha ၃][၉]
ထုထည်(1.7±0.1)×109 km3[lower-alpha ၃][၁၀]
အရွယ်အစား< 4.4 × 1021 kg
ပျမ်းမျှ သိပ်သည်းဆ
1.4–3.2 g/cm3[၇] <3.05 g/cm3
ဘေးဘက် လှည့်ပတ်ကာလ
7.771±0.003 h[၁၁]
Geometric albedo
0.81+0.03
−0.05
[၇]
အပူချိန်32–36 K (single-terrain model)
40–44 K (two-terrain model)[၈]
ဥက္ကာခဲ အမျိုးအစား
B−V=0.83, V−R=0.5[၁၂]
မြင်သာသော အရွယ်အစား
17.0 (opposition)[၁၃][၁၄]
ပကတိ အရွယ်အစား (H)
−0.3[၆]

မက်ကီမက်ကီ (အင်္ဂလိပ်: Makemake) သည် ဂြိုဟ်ပုဖြစ်ပြီး အချင်းအားဖြင့် ပလူတို၏ ၃ ပုံ ၂ ပုံခန့်ရှိသည်။[၁၅][၁၆] ယင်း၌ S/2015 (136472) 1 ဟုခေါ်သည့် ဂြိုဟ်ရံလတစ်ခုရှိသည်။[၁၇] မက်ကီမက်ကီ၏ ပျမ်းမျှအပူချိန် အင်မတန် နည်းပါးပြီး −၂၄၃.၂ ဒီဂရီ စင်တီဂရိတ် ရှိကာ မျက်နှာပြင်တွင် မီသိန်းအီသိန်းနှင့် ဖြစ်နိုင်ခြေ အစိုင်အခဲ နိုက်ထရိုဂျင်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းထားသည်။[၁၈]

မက်ကီမက်ကီအား ၂၀၀၅ ခုနှစ် မတ်လ ၃၁ ရက်၌ Michael E. Brown ခေါင်းဆောင်သောအဖွဲ့မှ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး ၂၀၀၅ ဇူလိုင် ၂၉ တွင် ထုတ်ပြန်ကြေငြာခဲ့သည်။ နိုင်ငံတကာ နက္ခတ္တအဖွဲ့အစည်းက ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် ဂြိုဟ်ပုတစ်ခုအဖြစ် အသိမှတ်ပြုခဲ့သည်။[၁၆][၁၉][၂၀][၂၁] နေကို တစ်ပတ် ပတ်မိရန် ၃၁၀ နှစ် ကြာမြင့်ပြီး[၂၂] ၂၀၁၅ ခုနှစ်အရ မက်ကီမက်ကီသည် နေမှအဝေးဆုံးဖြစ်သည့် ၅၂.၄ AU (၇.၈၄×၁၀ km) အကွာဝေးသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။[၁၃][၁၄] မိမိကိုယ်ကို တစ်ပတ်လှည့်ပတ်မိရန်မှာ ခန့်မှန်းခြေ ၇.၇ နာရီ ကြာမြင့်သည်။

မှတ်စု[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. The Rapa Nui pronunciation is တမ်းပလိတ်:IPA-poly, which is approximated in English as US: /ˌmɑːkiˈmɑːki/ MAH-kee-MAH-kee,[၂] UK: /ˈmækiˈmæki/ MAK-ee-MAK-ee, or as /ˌmɑːkˈmɑːk/ MAH-kay-MAH-kay.[၃][၄] The first is an anglicized pronunciation; the second is more Polynesian, and is used by Brown and his students.[၅]
  2. Calculated using (a−b)/a and the dimensions from [၈]
  3. ၃.၀ ၃.၁ Calculated using the dimensions from [၈] assuming an oblate spheroid.

ကိုးကား[ပြင်ဆင်ရန်]

  1. MPEC 2009-P26 :Distant Minor Planets (2009 AUG. 17.0 TT)။ IAU Minor Planet Center (2009-08-07)။ 2009-08-28 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  2. Brown၊ Mike (2008)။ Mike Brown's Planets: What's in a name? (part 2)။ California Institute of Technology။ 2008-07-14 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  3. Brown၊ Mike (2008)။ Mike Brown's Planets: Make-make။ California Institute of Technology။ 2008-07-14 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  4. Robert D. Craig (2004). Handbook of Polynesian Mythology. ABC-CLIO, 63. ISBN 978-1-57607-894-5 
  5. Podcast Dwarf Planet Haumea (Darin Ragozzine, at 3′11″)
  6. ၆.၀ ၆.၁ JPL Small-Body Database Browser: 136472 Makemake (2005 FY9)NASA Jet Propulsion Laboratory။ 2015-08-27 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  7. ၇.၀ ၇.၁ ၇.၂ ၇.၃ M.E. Brown (2013). "On the size, shape, and density of dwarf planet Makemake". The Astrophysical Journal Letters 767: L7(5pp). doi:10.1088/2041-8205/767/1/L7. Bibcode2013ApJ...767L...7B. 
  8. ၈.၀ ၈.၁ ၈.၂ ၈.၃ ၈.၄ "Albedo and atmospheric constraints of dwarf planet Makemake from a stellar occultation" (2012). Nature 491 (7425): 566–569. doi:10.1038/nature11597. PMID 23172214. Bibcode2012Natur.491..566O.  (ESO 21 November 2012 press release: Dwarf Planet Makemake Lacks Atmosphere)
  9. surface ellipsoid 751x751x715 – Wolfram-Alpha
  10. volume ellipsoid 751x751x715 – Wolfram-Alpha
  11. A. N. Heinze and Daniel deLahunta, The rotation period and light-curve amplitude of Kuiper belt dwarf planet 136472 Makemake (2005 FY9), The Astronomical Journal 138 (2009), pp. 428–438. doi:10.1088/0004-6256/138/2/428
  12. "Characterisation of candidate members of (136108) Haumea's family" (February 2010). Astronomy and Astrophysics 511: A72. doi:10.1051/0004-6361/200913031. Bibcode2010A&A...511A..72S. 
  13. ၁၃.၀ ၁၃.၁ AstDys (136472) Makemake Ephemerides။ Department of Mathematics, University of Pisa, Italy။ 2015-12-30 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  14. ၁၄.၀ ၁၄.၁ Asteroid 136472 Makemake (2005 FY9)HORIZONS Web-Interface။ JPL Solar System Dynamics။ 2015-12-30 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  15. T.L. Lim (2010). ""TNOs are Cool": A survey of the trans-Neptunian region III. Thermophysical properties of 90482 Orcus and 136472 Makemake". Astronomy and Astrophysics 518. doi:10.1051/0004-6361/201014701. Bibcode2010A&A...518L.148L. 
  16. ၁၆.၀ ၁၆.၁ International Astronomical Union (2008-07-19). "Fourth dwarf planet named Makemake" (Press release). International Astronomical Union (News Release – IAU0806). Retrieved 2008-07-20. 
  17. HubbleSite (2016-04-26). "Hubble Discovers Moon Orbiting the Dwarf Planet Makemake" (Press release). HubbleSite (News Release no. STScI-2016-18). Retrieved 2016-04-26. 
  18. Mike Brown (2007). "Methane and Ethane on the Bright Kuiper Belt Object 2005 FY9". The Astronomical Journal 133 (1): 284–289. doi:10.1086/509734. Bibcode2007AJ....133..284B. 
  19. Michael E. Brown။ The Dwarf Planets။ California Institute of Technology, Department of Geological Sciences။ 2008-01-26 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  20. Dwarf Planets and their SystemsWorking Group for Planetary System Nomenclature (WGPSN)။ U.S. Geological Survey (2008-11-07)။ 2008-07-13 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  21. Gonzalo Tancredi (June 2008). "Which are the dwarfs in the Solar System?". Icarus 195 (2): 851–862. doi:10.1016/j.icarus.2007.12.020. Bibcode2008Icar..195..851T. Retrieved on 2008-08-03. 
  22. Marc W. Buie (2008-04-05)။ Orbit Fit and Astrometric record for 136472။ SwRI (Space Science Department)။ 2008-07-13 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။