စောဘဦးကြီး

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
Jump to navigation Jump to search
စောဘဦးကြီး
တစ်နှစ်အတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေး အတွက် ဦးနှ နှင့် ဆွေးနွေးစဉ်က

စောဘဦးကြီး (၁၉၀၅ - ၁၉၅၀) သည် ကရင် အမျိုးသား အစည်းအရုံး ၏ ပထမဆုံး ခေါင်းဆောင်ဖြစ်သည်။ ကရင်တော်လှန်ရေးဖခင်ကြီးအဖြစ် လူသိများသည်။ အင်္ဂလန်မှ ဥပဒေပညာနှင့် ဘွဲ့ရခဲ့ပြီး ဩဇာအရှိဆုံး ကရင်တော်လှန်ရေးခေါင်းဆောင်အဖြစ် သတ်မှတ်ခြင်း ခံရသည်။

ဘိလပ်ပြန် ဝတ်လုံတော်ရ စောဘဦးကြီးသည် ထင်ရှားသော မြန်မာ့ နိုင်ငံရေး ခေါင်းဆောင် တစ်ဦး ဖြစ်သည်။ ဂျပန် ခေတ်ကပင် နိုင်ငံရေး လောကတွင် ရှိနေပြီး ကရင်-မြန်မာ သွေးစည်းရေးကို ဆောင်ရွက်ခဲ့၏။ အင်္ဂလိပ် ပြန်ဝင်လာသောအခါ ဘုရင်ခံ၏ အတိုင်ပင်ခံ အစိုးရအဖွဲ့ ဝန်ကြီး ဖြစ်ခဲ့သည်။ မြန်မာ့ လွတ်လပ်ရေး ပေးအံ့ဆဲ အခါတွင်မူ ကရင်ပြည်နယ် သီးခြား ရရှိရေးအတွက် အင်္ဂလန်သို့ သွားကာ အရေးဆိုခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်တို့က လိုက်လျောခြင်း မပြုသဖြင့် ဦးအောင်ဆန်း၊ ဦးနုတို့နှင့် စေ့စပ် ဆွေးနွေးကာ ကရင်လူမျိုးစု ပြည်နယ် ရရှိရေးကို အားထုတ်ခဲ့သည်။ ကရင်အမျိုးသား အဖွဲ့ချုပ်ကို ဦးဆောင်ကာ ကရင်အမျိုးသားတို့၏ အခွင့်အရေးကို တွေ့ဆုံဆွေးနွေးပြီး အရေးဆိုနေရာက မပြေလည်သောကြောင့် လက်နက်စွဲကိုင် ခြားနားခဲ့သူ ဖြစ်သည်။ ၁၉၀၅ တွင် မွေးဖွားပြီး ၁၉၅၀ ဩဂုတ် (၁၂) တွင် မော်လမြိုင်မြို့ အနီးတွင် ကျဆုံးသည်။

ကရင်တို့သည် စောဘဦးကြီး၏ မူလေးချက်ကို ကရင်တော်လှန်ရေး မူလေးချက်အဖြစ် သတ်မှတ်သုံးစွဲကြသည်။

  1. လက်နက်ချအညံ့ခံခြင်း အလျှင်းမပြောရ။
  2. ကရင့်လက်နက် ကရင်တွေကိုင်ထားရမယ်။
  3. ကရင်ပြည် အသိအမှတ်ပြုခြင်းနှင့် ပြီးပြည့်စုံရမည်။
  4. ကရင့်ကျမ္မာ ကရင်ဖန်တီးပိုင်ခွင့်ရှိရမည်။