အင်ဂိုလာနိုင်ငံ

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
ဤနေရာသို့သွားရန် - အ​ညွှန်း​, ရှာ​ဖွေ​ရန်​
အင်ဂိုလာသမ္မတနိုင်ငံ
Republic of Angola
နိုင်ငံတော်အလံ နိုင်ငံတော်အမှတ်တံဆိပ်
နိုင်ငံတော်သီချင်း: Angola Avante!  (Portuguese)
Forward Angola!
မြို့တော် Luanda
အကြီးဆုံး မြို့ မြို့တော်
ရုံးသုံးဘာသာများ ပေါ်တူဂီဘာသာ
လူဦးရေ
 •  ခန့်မှန်း ၈၄၀၈၂

အင်ဂိုလာနိုင်ငံ၏ တရားဝင်အမည်မှာ အင်ဂိုလာသမ္မတနိုင်ငံ ဟု ဖြစ်သည်။ အာဖရိက တောင်-အလယ်ပိုင်းတွင် တည်ရှိသည်။ တောင်ဘက်တွင် နမီးဘီးယားနိုင်ငံ၊ မြောက်ဘက်တွင် ကွန်ဂိုဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ဇမ်ဘီယာနိုင်ငံ၊ အနောက်ဘက်တွင် အတ္တလန္တိတ်သမုဒ္ဒရာ တို့နှင့် နယ်ချင်းထိစပ်နေသည်။ မြို့တော်မှာ လွမ်ဒါ (Luanda) ဖြစ်သည်။ ကဗင်ဒါလူမျိုးစုပြည်နယ်သည် အင်ဂိုလာနှင့် ကွန်ဂိုဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံကြားတွင် တည်ရှိသည်။ အင်ဂိုလာသည် ၁၆ရာစုမှစ၍ ၁၉၇၅အထိ ပေါ်တူဂီကိုလိုနီ ဖြစ်ခဲ့သည်။ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက် ၁၉၇၅မှ ၂၀၀၂ အထိ ပြည်တွင်းစစ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ အာဖရိကတိုက်တွင် ရေနံနှင့် စိန် ဒုတိယအထွက်ဆုံး တိုင်းပြည်ဖြစ်သည်။ လူ့မျှော်မှန်းသက်တမ်းနိမ့်ပြီး မွေးစကလေးအသက်ရှင်နှုန်းနိမ့်သည်။ [၁] ၂၀၀၆ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် ကဗင်ဒါပြည်လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး (Front for the Liberation of the Enclave of Cabinda|FLEC) နှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးစာချုပ် ချူပ်ဆိုခဲ့သည်။ ကဗင်ဒါခွဲထွက်ရေးပျောက်ကျားအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့သည် ယနေ့ထိတိုင် မြောက်ပိုင်းတွင် လှုပ်ရှားနေဆဲဖြစ်သည်။ [၂] အင်ဂိုလာနိုင်ငံ၏ ရေနံထွက်ရှိမှု စုစုပေါင်း၏ ၆၅% မှာ ယင်း ကဗင်ဒါဒေသမှ ဖြစ်သည်။

ဝေါဟာရရင်းမြစ်[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ပထဝီဝင်အနေအထား[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ရာသီဥတု[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

သမိုင်းကြောင်း[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ပြည်နယ်များ[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

အစိုးရအဖွဲ့[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

နိုင်ငံရေး[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

နိုင်ငံခြားဆက်ဆံရေး[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

စစ်တပ်[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

စီးပွားရေး[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ကျန်းမာရေး[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ပညာရေး[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

လူဦးရေနှင့်လူမျိုးများ[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ယဉ်ကျေးမှု[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ကိုးကား[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

  1. (အင်္ဂလိပ်) Life expectancy at birth, www.cia.gov (2009)
  2. (ပေါ်တူဂီ) Angola mantém presença militar reforçada em Cabinda, UOL.com.br (4 June 2008)