အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု
| ဒေသခေါ် အမည် | အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု |
|---|---|
| နေ့ရက် | ၂၀၁၆–၂၀၁၇ |
| တည်နေရာ | လမ်းမတော်မြို့နယ်၊ ရန်ကုန်မြို့၊ မြန်မာနိုင်ငံ |
| အမျိုးအစား | ရာဇဝတ်မှု (လူကုန်ကူးမှု၊ ကလေးအလုပ်သမား ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှုနှင့် ကျွန်ပြုခိုင်းစေမှု) |
| အကြောင်းရင်း | အသက်မပြည့်သေးသော အိမ်အကူမိန်းကလေးနှစ်ဦးအား စနစ်တကျ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်ခြင်းနှင့် လုပ်အားခခေါင်းပုံဖြတ်ခြင်း |
| ပါဝင်သူများ |
|
| ရလဒ် | တရားခံ ၄ ဦးအား ထောင်ဒဏ် ၉ နှစ်မှ ၁၆ နှစ်အထိ အသီးသီးချမှတ်၊ မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသား လူ့အခွင့်အရေး ကော်မရှင် (MNHRC) အဖွဲ့ဝင်များ ရာထူးမှနုတ်ထွက်၊ ဥပဒေပြုရေးဆိုင်ရာ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်း |
အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် လူကုန်ကူးမှု၊ ကလေးအလုပ်သမားခေါင်းပုံဖြတ်မှုနှင့် စနစ်တကျ ရာဇဝတ်ကြောင်းအရ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှုတို့ ပါဝင်ပတ်သက်နေသည့် ထင်ရှားကျော်ကြားသော အမှုတွဲတစ်ခုဖြစ်သည်။ အဆိုပါအမှုသည် ရန်ကုန်မြို့ လမ်းမတော်မြို့နယ်ရှိ "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်" ပိုင်ရှင်မိသားစုက ၎င်းတို့ထံတွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်နေသည့် အသက်မပြည့်သေးသော အိမ်အကူမိန်းကလေးနှစ်ဦးဖြစ်သည့် မဆန်းကေခိုင်နှင့် မသဇင်တို့အပေါ် လူမဆန်စွာ ပြုမူဆက်ဆံခဲ့ခြင်းအပေါ် အခြေခံကာ ဖြစ်ပွားခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
၂၀၁၆ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၇ ခုနှစ်အထိ ကြာမြင့်ခဲ့သော ဤအမှုတွဲသည် တစ်နိုင်ငံလုံးအတိုင်းအတာဖြင့် လူထုဒေါသကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ရုံမျှမက မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူ့အခွင့်အရေးကာကွယ်စောင့်ရှောက်သည့် အဖွဲ့အစည်းများ၏ အားနည်းချက်ကို ဖော်ထုတ်နိုင်ခဲ့ပြီး ကလေးအလုပ်သမားများနှင့် အိမ်အကူများအတွက် ဥပဒေကြောင်းအရ အကာအကွယ်ပေးနိုင်ရေး တွန်းအားပေးမှုများ ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။[၁]
ဤအမှုကို ဘီဘီစီမြန်မာပိုင်း၊[၂] အာအက်ဖ်အေ (RFA)၊[၃] မြန်မာနောင်း (Myanmar Now)၊[၄] ဧရာဝတီ၊[၅] ဒီဗွီဘီ (DVB)[၆] နှင့် အီးလဗင်းသတင်းစာ[၇] အစရှိသည့် ပြည်တွင်းပြည်ပ သတင်းဌာနများက အကျယ်တဝင့် မှတ်တမ်းတင် အစီရင်ခံခဲ့ကြသည်။
နောက်ခံသမိုင်းကြောင်းနှင့် နှိပ်စက်မှုများ
[ပြင်ဆင်ရန်]နစ်နာသူ မိန်းကလေးနှစ်ဦးဖြစ်သည့် မဆန်းကေခိုင်နှင့် မသဇင်တို့သည် ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးရှိ ၎င်းတို့၏ ကျေးရွာမှတစ်ဆင့် မိသားစုကို လုပ်ခလစာဖြင့် ထောက်ပံ့နိုင်ရန်နှင့် ခိုလှုံခွင့်ရရန်ဟူသော ကတိကဝတ်ဖြင့် ရန်ကုန်မြို့ရှိ အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်သို့ ငယ်စဉ်ကတည်းက ရောက်ရှိလာခဲ့ကြသည်။ သို့သော် ဆိုင်သို့ရောက်ရှိပြီးနောက် ကျွန်ပြုခိုင်းစေခြင်း၊ အဓမ္မလုပ်အားပေးခိုင်းစေခြင်းနှင့် လုပ်အားခ ခေါင်းပုံဖြတ်ခြင်း (လုံးဝမပေးခြင်း) တို့ကို ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။[၇]
နှစ်ပေါင်းများစွာအတွင်း ဆိုင်ရှင် ဒေါ်တင်သူဇာနှင့် မိသားစုဝင်များသည် မိန်းကလေးနှစ်ဦးအား တုတ်၊ သံတူ စသည့် ပစ္စည်းကိရိယာများဖြင့် ရိုက်နှက်ခြင်း၊ ပူပြင်းသောအရာများဖြင့် ကပ်ခြင်း၊ အစာငတ်ထားခြင်းနှင့် ရေနွေးပူများဖြင့် လောင်းခြင်းတို့ကို စနစ်တကျ ပြုလုပ်ခဲ့သဖြင့် ၎င်းတို့၏ လက်ချောင်းများနှင့် ခန္ဓာကိုယ်တွင် အမာရွတ်များနှင့် အင်္ဂါချို့ယွင်းမှုများအထိ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။[၇][၈] ထို့အပြင် ပြင်ပလူနာများနှင့် မိသားစုဝင်များထံ ဆက်သွယ်ခွင့် မရရှိအောင် အခန်းတွင်း ပိတ်လှောင်ဖြတ်တောက်ထားခဲ့ကြသည်။[၉]
ဖော်ထုတ်ခြင်းနှင့် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များအပေါ် စစ်ဆေးခြင်း
[ပြင်ဆင်ရန်]ဤအမှုကို ၂၀၁၆ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ ၁၉ ရက်နေ့တွင် မြန်မာနောင်း သတင်းဌာန၏ အယ်ဒီတာချုပ်ဖြစ်သူ ဆွေဝင်း၏ စုံစမ်းထောက်လှမ်းမှု သတင်းဖော်ပြချက်ကြောင့် လူထုက စတင်သိရှိခဲ့ကြသည်။[၁][၁၀]
အမှုတွဲတွင် သက်သေအထောက်အထားများ ရှိနေသော်လည်း ကနဦးပိုင်းတွင် ရဲတပ်ဖွဲ့ဘက်မှ အမှုဖွင့် အရေးယူရန် တုံ့ဆိုင်းနှောင့်နှေးခဲ့မှုများ ရှိခဲ့ခြင်းကြောင့် အရေးယူရန် ပျက်ကွက်ခဲ့သည့် သက်ဆိုင်ရာ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များကိုပါ ပြန်လည်အရေးယူရန် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ရသည်။[၂] မီဒီယာများ၏ အဆက်မပြတ် ထောက်ပြဖော်ပြမှုများကြောင့် အမှုသည် အစိုးရနှင့် တရားရေးဌာနများ၏ မဖြစ်မနေ ကိုင်တွယ်ရမည့် အခြေအနေသို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
လူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင် (MNHRC) အကျပ်အတည်း
[ပြင်ဆင်ရန်]အမှုအစပိုင်းတွင် မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသား လူ့အခွင့်အရေး ကော်မရှင် (MNHRC) ၏ ကြားဝင်ကိုင်တွယ်မှုကြောင့် တစ်နိုင်ငံလုံး အကြီးအကျယ် ဝေဖန်မှုများ ထွက်ပေါ်ခဲ့သည်။ ကော်မရှင်သည် တရားခံများအား လူကုန်ကူးမှု၊ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှုတို့ဖြင့် တရားစွဲဆိုရန် လမ်းညွှန်ရမည့်အစား တရားခံမိသားစုထံမှ လျော်ကြေးငွေ ကျပ် ၅ သန်း (ထိုစဉ်က အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၅,၀၀၀ ခန့်) ကို နစ်နာသူမိသားစုများထံ ပေးအပ်စေကာ အမှုကျေအေးရန် ကြားဝင်စေ့စပ်ပေးခဲ့သည်။[၈]
ထိုသို့ ရာဇဝတ်မှုကြီးကို ငွေကြေးဖြင့် စေ့စပ်ရန် ကြိုးပမ်းမှုအပေါ် အများပြည်သူ၊ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူများနှင့် ဥပဒေပညာရှင်များက ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကန့်ကွက်ရှုတ်ချခဲ့ကြသည်။ လူထုနှင့် လွှတ်တော်တွင်း ဖိအားများကြောင့် MNHRC ကော်မရှင်၏ ထိပ်ပိုင်းအဖွဲ့ဝင် အများအပြား ရာထူးမှ နုတ်ထွက်ခဲ့ကြရသည်။
တရားရုံးတွင်း စစ်ဆေးမှုများ
[ပြင်ဆင်ရန်]ကော်မရှင်အကျပ်အတည်း ဖြစ်ပွားပြီးနောက် ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနှင့် မြန်မာနိုင်ငံရဲတပ်ဖွဲ့က အမှုကို လွှဲပြောင်းကိုင်တွယ်ကာ ဆိုင်ရှင် ဒေါ်တင်သူဇာနှင့် မိသားစုဝင်များကို ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။[၉] တရားခံရှေ့နေများဘက်မှ ကလေးသူငယ်ဥပဒေနှင့် ရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ အသီးသီးကို ရုံးပေါင်းစစ်ဆေးရန် လျှောက်ထားမှုများ ရှိခဲ့ပြီးနောက်[၁၁] တရားဝင် ရုံးထုတ်စစ်ဆေးမှုများကို ၂၀၁၆ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် စတင်ခဲ့သည်။[၁၂]
ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းခရိုင်တရားရုံးတွင် တစ်နှစ်ကျော်ကြာ စစ်ဆေးနေစဉ်အတွင်း ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် တရားသူကြီး အပြောင်းအလဲ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သဖြင့် သက်သေများကို ပြန်လည်ခေါ်ယူ စစ်ဆေးခဲ့ရသည်။[၁၃] တရားခွင်အတွင်း အောက်ပါထွက်ဆိုချက်များနှင့် အလှည့်အပြောင်းများ ရှိခဲ့သည် -
- ၂၀၁၇ ခုနှစ် မတ်လတွင် တရားပြိုင်ရှေ့နေက တရားလိုဘက်မှ သင်ကြားပေးထားသည့်အတိုင်း ထွက်ဆိုနေသည်ဟု ဝေဖန်ခဲ့သည်။[၁၄]
- ၂၀၁၇ ခုနှစ် မေလ ၂၅ ရက်တွင် တရားရုံးက မိသားစုဝင် ၆ ဦးလုံးကို လူကုန်ကူးမှုတားဆီးကာကွယ်ရေးဥပဒေ၊ ကလေးသူငယ်ဥပဒေ၊ နာကျင်စေမှု ပုဒ်မများဖြင့် စွဲချက်တင်ခဲ့သည်။[၃]
- ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဇွန်လနှင့် ဇူလိုင်လများတွင် ရပ်ကွက်အုပ်ချုပ်ရေးမှူးနှင့် ဆိုင်တွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည့် အခြားကလေးအလုပ်သမားတစ်ဦးကို စစ်ဆေးခဲ့သည်။[၁၅][၁၆]
- ၂၀၁၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လတွင် မိသားစုဝင် ဦးရာဇာထွန်းက နှိပ်စက်မှုကို ငြင်းဆိုခဲ့ပြီး[၁၇] ကော်မရှင်လူကြီးဟောင်းများကို တရားခံပြသက်သေအဖြစ် ထွက်ဆိုရန် လျှောက်ထားခဲ့သည်။[၁၈]
- ၂၀၁၇ ခုနှစ် စက်တင်ဘာလတွင် တရားခံပြသက်သေတစ်ဦးက အိမ်အကူများ၏ ဒဏ်ရာမှာ နှိပ်စက်ခံရခြင်းကြောင့် မဟုတ်ဘဲ "ခွေးကိုက်ခံရခြင်းကြောင့်" ဖြစ်သည်ဟု ထွက်ဆိုခဲ့သည်။[၁၉]
၂၀၁၇ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် အပြီးသတ်လျှောက်လဲချက် တင်သွင်းရန် နှောင့်နှေးမှုများ ရှိခဲ့ပြီးနောက်[၂၀] တရားရုံးက ဒီဇင်ဘာ ၁၅ ရက်တွင် အပြီးသတ်အမိန့်ချမှတ်ရန် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။[၄]
အမိန့်ချမှတ်ခြင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲရလဒ်
[ပြင်ဆင်ရန်]၂၀၁၇ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်အနောက်ပိုင်းခရိုင်တရားရုံးက တရားခံ ၆ ဦးအနက် သက်သေမခိုင်လုံသည့် မိသားစုဝင် ၂ ဦးကို ပြန်လည်လွှတ်ပေးခဲ့ပြီး ကျန်ရှိသည့် ၄ ဦးကို လူကုန်ကူးမှုတားဆီးကာကွယ်ရေးဥပဒေပုဒ်မ၊ ကလေးသူငယ်ဥပဒေပုဒ်မ ၆၆(ဃ) နှင့် ရာဇသတ်ကြီး နာကျင်စေမှု ပုဒ်မများဖြင့် အပြစ်ရှိကြောင်း တွေ့ရှိရသဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း ပြစ်ဒဏ်များ ချမှတ်ခဲ့သည် -[၂၁][၃]
- ဆိုင်ရှင် ဖြစ်သူ ဒေါ်တင်သူဇာ နှင့် သမီးဖြစ်သူ မစုမွန်လတ် တို့ကို အမြင့်ဆုံးပြစ်ဒဏ်ဖြစ်သည့် ထောင်ဒဏ် ၁၆ နှစ်နှင့် ၁ လစီ ချမှတ်ခဲ့သည်။[၂၁][၈]
- ဦးရာဇာထွန်း ကို ထောင်ဒဏ် ၁၃ နှစ် ချမှတ်ခဲ့သည်။[၂၁]
- မသီရိလွင် ကို ထောင်ဒဏ် ၉ နှစ် ချမှတ်ခဲ့သည်။[၂၁]
ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခံရပြီး တိကျစွာ တစ်လအကြာ ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် အင်းစိန်အကျဉ်းထောင်အတွင်း ပြစ်ဒဏ်ကျခံနေရသော ဆိုင်ရှင် ဒေါ်တင်သူဇာသည် ရောဂါဝေဒနာ ခံစားရကာ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။[၅]
ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန်
[ပြင်ဆင်ရန်]- မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူ့အခွင့်အရေးများ
- မြန်မာနိုင်ငံရှိ လူကုန်ကူးမှုများ
- မြန်မာနိုင်ငံရှိ ကလေးအလုပ်သမားများ
ကိုးကားများ
[ပြင်ဆင်ရန်]- 1 2 "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု" (in my)၊ Myanmar Now။
- 1 2 "အင်းဝ အပ်ချုပ်ဆိုင်မှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ရဲတွေကို အရေးယူမယ်" (in my)၊ BBC Burmese၊ 3 October 2016။
- 1 2 3 "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု မိသားစု ၆ ဦးလုံးကို စွဲချက်တင်" (in my)၊ Radio Free Asia၊ 25 May 2017။
- 1 2 "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု ဒီဇင်ဘာ ၁၅ တွင် အပြီးသတ်အမိန့်ချမည်" (in my)၊ Myanmar Now၊ 1 December 2017။
- 1 2 "Convicted Mother in Tailor Shop Torture Case Dies in Prison" (in en)၊ The Irrawaddy၊ 15 January 2018။
- ↑ "Accused in Ava Tailor abuse case appear in court" (in en)၊ Democratic Voice of Burma။
- 1 2 3 "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်မှ မိသားစုဝင်များသည် အိမ်အကူ မိန်းကလေးနှစ်ဦးအား နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်း၊ ကျွန်ပြုခိုင်းစေခြင်း၊ လုပ်အားခ ခေါင်းပုံဖြတ်ခြင်းတို့ ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်း တရားလိုဒုရဲမှူး တရားရုံး၌ ထွက်ဆို" (in my)၊ Eleven Media Group၊ 14 October 2016။
- 1 2 3 "အိမ်အကူ နှိပ်စက်မှု နှစ်ရှည်ထောင်ဒဏ်တွေ ချမှတ်" (in my)၊ BBC Burmese၊ 15 December 2017။
- 1 2 "အင်းဝအမှု တရားရုံးစစ်ဆေးမှု" (in my)၊ Radio Free Asia။
- ↑ Now၊ Myanmar (2016-09-19)။ ရန်ကုန်မှ အိမ်အကူ ကလေးနှစ်ဦး လပေါင်းများစွာ နှိပ်စက်ခံရ (in en-US)။ 8 June 2026 တွင် မူရင်းအား မော်ကွန်းတင်ပြီး။ 2026-06-08 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
- ↑ "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင် မိသားစုဝင်များကို ကလေးသူငယ် ဥပဒေပုဒ်မ ၆၆ (ဃ)၊ ရာဇသတ်ကြီး ပုဒ်မများဖြင့် စွဲဆိုထားသည့် အမှုအား ရုံးပေါင်းစစ်ဆေးရန် လျှောက်ထားဆဲ ဖြစ်သောကြောင့် အမှုမစစ်ဆေးဖြစ်" (in my)၊ Eleven Media Group၊ 2 December 2016။
- ↑ "အင်းဝ အပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု စတင် စစ်ဆေး" (in my)၊ BBC Burmese၊ 13 October 2016။
- ↑ "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အမူ တရားသူကြီးပြောင်းလဲ၊ ပြန်ခေါ်သက်သေစစ်ဆေးမှု စတင်" (in my)၊ Myanmar Now၊ 8 June 2017။
- ↑ "အင်းဝ အပ်ချုပ်ဆိုင်အမှု တရားလို သင်ထားသကဲ့သို့ ထွက်ဆိုနေဟု တရားပြိုင်ရှئهနေ ဝေဖန်" (in my)၊ The Irrawaddy၊ 9 March 2017။
- ↑ "အင်းဝဆိုင်အမှုတွင် ရပ်ကွက်အုပ်ချုပ်ရေးမှူးကို ပြန်စစ်ဆေး" (in my)၊ Myanmar Now၊ 20 June 2017။
- ↑ "အင်းဝဆိုင်အမှုတွင် ကလေးအလုပ်သမားတစ်ဦး သက်သေထွက်ဆို" (in my)၊ Myanmar Now၊ 7 July 2017။
- ↑ "အိမ်အကူနှိပ်စက်မှု အင်းဝမိသားစုဝင် ဦးရာဇာထွန်း ငြင်းဆို" (in my)၊ Myanmar Now၊ 11 August 2017။
- ↑ "အင်းဝဆိုင်က ယခင်လူ့အခွင့်အရေးကော်မရှင်လူကြီးကို သက်သေထွက်စေလို" (in my)၊ Myanmar Now၊ 30 August 2017။
- ↑ "အင်းဝအိမ်အကူဒဏ်ရာရခြင်းမှာ ခွေးကိုက်ခံရသောကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း တရားခံပြသက်သေ ထွက်ဆို" (in my)၊ Myanmar Now၊ 5 September 2017။[လင့်ခ်သေ]
- ↑ "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်ရှင်များ အပြီးသတ်လျှောက်လဲချက် မတင်နိုင်သေး" (in my)၊ Myanmar Now၊ 23 November 2017။
- 1 2 3 4 "အင်းဝအပ်ချုပ်ဆိုင်အိမ်ကူနှိပ်စက်မှု ဆိုင်ရှင်မိသားစု ၄ ဦးကို ထောင်ဒဏ် ၉ နှစ်ကနေ ၁၆ နှစ် အပြစ်ပေး" (in my)၊ VOA Burmese၊ 15 December 2017။