ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် သီအိုရမ်
ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် သီအိုရမ် (Heckscher–Ohlin Theorem) သည် ဆွီဒင်လူမျိုး ဘောဂဗေဒပညာရှင်များဖြစ်သော အီလီ ဟက်ခ်ရှာ (Eli Heckscher) နှင့် သူ၏တပည့် ဘာတေးလ် အိုလင် (Bertil Ohlin) တို့ တီထွင်ခဲ့သည့် ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် ပုံစံငယ် (Heckscher–Ohlin Model) ၏ အရေးပါသော သီအိုရမ်လေးခုအနက်မှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ အရင်းအမြစ်နှစ်ခုပါဝင်သော အခြေအနေတွင် အရင်းအနှီး ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Capital-abundant Country) သည် အရင်းအနှီး အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Capital-intensive Goods) ကို တင်ပို့မည်ဖြစ်ပြီး လုပ်သားအင်အား ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Labor-abundant Country) သည် လုပ်သားအင်အား အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Labor-intensive Goods) ကို တင်ပို့မည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ဖော်ပြထားသည်။
ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် ပုံစံငယ် (Heckscher–Ohlin Model) ၏ အရေးကြီးဆုံး ကြိုတင်သတ်မှတ်ချက်မှာ နိုင်ငံနှစ်ခုသည် အရင်းအမြစ် ကြွယ်ဝမှု (Factor Endowments) ကွာခြားခြင်းမှလွဲ၍ ကျန်အရာအားလုံး တစ်ထပ်တည်းတူညီသော (Identical) အခြေအနေရှိခြင်းဖြစ်သည်။ ဤအချက်ကြောင့် စုစုပေါင်း ဦးစားပေးရွေးချယ်မှုများ (Aggregate Preferences) လည်း တူညီနေမည်ဖြစ်သည်။ နှိုင်းယှဉ်ချက်အရ ပိုမိုများပြားသော အရင်းအနှီး (Capital) ကြောင့် အရင်းအနှီး ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Capital-abundant Country) သည် အရင်းအနှီး အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Capital-intensive Goods) ကို လုပ်သားအင်အား ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Labor-abundant Country) ထက် ပိုမိုသက်သာစွာဖြင့် ထုတ်လုပ်နိုင်မည်ဖြစ်ပြီး ပြောင်းပြန်အခြေအနေတွင်လည်း ထိုနည်းတူပင်ဖြစ်သည်။
နိုင်ငံများအကြား ကုန်သွယ်မှုမရှိသော ကနဦးအခြေအနေတွင် အောက်ပါအချက်များ ဖြစ်ပေါ်သည်။
- အရင်းအနှီး ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Capital-abundant Country) အတွင်းရှိ အရင်းအနှီး အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Capital-intensive Goods) ၏ ဈေးနှုန်း (Price) သည် အခြားနိုင်ငံရှိ အဆိုပါကုန်ပစ္စည်း၏ ဈေးနှုန်းထက် နှိုင်းယှဉ်ချက်အရ ပိုမိုလျော့နည်းနေမည်ဖြစ်သည်။
- လုပ်သားအင်အား ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Labor-abundant Country) အတွင်းရှိ လုပ်သားအင်အား အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Labor-intensive Goods) ၏ ဈေးနှုန်း (Price) သည် အခြားနိုင်ငံရှိ အဆိုပါကုန်ပစ္စည်း၏ ဈေးနှုန်းထက် နှိုင်းယှဉ်ချက်အရ ပိုမိုလျော့နည်းနေမည်ဖြစ်သည်။
ကုန်သွယ်မှုကို ခွင့်ပြုလိုက်သည်နှင့်တစ်ပြိုင်နက် အကျိုးအမြတ် (Profit) ရှာဖွေနေသော လုပ်ငန်းများသည် မိမိတို့၏ထုတ်ကုန်များကို ဈေးနှုန်း (Price) ယာယီပိုမိုမြင့်မားသော ဈေးကွက်များသို့ ရွှေ့ပြောင်းတင်ပို့ကြမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အောက်ပါရလဒ်များ ထွက်ပေါ်လာသည်။
- အရင်းအနှီး ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Capital-abundant Country) သည် အရင်းအနှီး အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Capital-intensive Goods) ကို ပြည်ပသို့ တင်ပို့မည်ဖြစ်သည်။
- လုပ်သားအင်အား ပေါကြွယ်ဝသော နိုင်ငံ (Labor-abundant Country) သည် လုပ်သားအင်အား အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Labor-intensive Goods) ကို ပြည်ပသို့ တင်ပို့မည်ဖြစ်သည်။
ဝါဆီလီ လီယွန်တီယက်ဖ် (Wassily Leontief) က ၁၉၅၁ ခုနှစ်တွင် တင်ပြခဲ့သော လီယွန်တီယက်ဖ် ဝိရောဓိ (Leontief Paradox) တွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် မည်သည့်စံနှုန်းအရကြည့်စေကာမူ ကမ္ဘာပေါ်တွင် အရင်းအနှီး အပေါကြွယ်ဝဆုံး နိုင်ငံဖြစ်သော်လည်း ၎င်းသည် လုပ်သားအင်အား အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Labor-intensive Goods) ကို တင်ပို့ပြီး အရင်းအနှီး အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Capital-intensive Goods) ကို တင်သွင်းနေကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ [၁] ဤအချက်သည် ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် သီအိုရမ် (Heckscher–Ohlin Theorem) နှင့် သိသာစွာ ဆန့်ကျင်နေသည်။ သို့ရာတွင် လုပ်သား (Labor) များကို ကျွမ်းကျင် လုပ်သား (Skilled Labor) နှင့် ကျွမ်းကျင်မှုမရှိသော လုပ်သား (Unskilled Labor) ဟူ၍ သီးခြား ထုတ်လုပ်မှု အရင်းအမြစ်များ (Factors of Production) နှစ်ခုအဖြစ် ခွဲခြားလိုက်ပါက ဟက်ခ်ရှာ-အိုလင် သီအိုရမ် (Heckscher–Ohlin Theorem) သည် ပိုမိုတိကျမှန်ကန်မှုရှိသည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ကျွမ်းကျင်လုပ်သား အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Skilled-labor-intensive Goods) ကို တင်ပို့လေ့ရှိပြီး ရိုးရိုးလုပ်သား အဓိကသုံး ကုန်ပစ္စည်းများ (Unskilled-labor-intensive Goods) ကို တင်သွင်းလေ့ရှိသည်။ [၂]
ဆက်စပ် သီအိုရမ်များ (Related Theorems)
[ပြင်ဆင်ရန်]- အရင်းအမြစ်ဈေးနှုန်း တစ်ပြေးညီဖြစ်ခြင်း (Factor Price Equalization) - နိုင်ငံတကာ ကုန်သွယ်မှု (International Trade) ကြောင့် တစ်ထပ်တည်းတူညီသော ထုတ်လုပ်မှု အရင်းအမြစ်များ (Factors of Production) နှစ်ခု၏ နှိုင်းယှဉ် ဈေးနှုန်း (Relative Price) များသည် အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ နိုင်ငံအသီးသီးတွင် တစ်ပြေးညီဖြစ်သွားမည်ဖြစ်သည်။
- စတိုးလ်ပါ-ဆင်မျူရယ်ဆန် သီအိုရမ် (Stolper–Samuelson Theorem) - ကုန်စည်တစ်ခု၏ နှိုင်းယှဉ် ဈေးနှုန်း (Relative Price) မြင့်တက်လာပါက အဆိုပါကုန်စည်ကို ထုတ်လုပ်ရာတွင် အပြင်းထန်ဆုံး အသုံးပြုသည့် အရင်းအမြစ်အတွက် ရရှိသော အကျိုးအမြတ်သည် မြင့်တက်လာမည်ဖြစ်သည်။ ယင်းနှင့်ပြောင်းပြန်အနေဖြင့် အခြားသော အရင်းအမြစ်အတွက် ရရှိသည့် အကျိုးအမြတ်မှာမူ ကျဆင်းသွားမည်ဖြစ်သည်။
- ရစ်ဗ်ချင်စကီး သီအိုရမ် (Rybczynski Theorem) - ထုတ်လုပ်မှု အရင်းအမြစ်များ (Factors of Production) နှစ်ခုအနက်မှ တစ်ခုတည်းကိုသာ တိုးမြှင့်လိုက်သောအခါ အဆိုပါတိုးလာသော အရင်းအမြစ်ကို ပိုမိုအသုံးပြုရသည့် ကုန်စည်၏ ထုတ်လုပ်မှုသည် နှိုင်းယှဉ်ချက်အရ မြင့်တက်လာသည်။ ယင်းအခြေအနေကြောင့် အဆိုပါကုန်စည်၏ နှိုင်းယှဉ် ဈေးနှုန်း (Relative Price) ကျဆင်းသွားစေသည့်အပြင် အခြားသောအရင်းအမြစ်ကို ပိုမိုအပြင်းထန်သုံးစွဲရသည့် ကုန်စည်၏ ထုတ်လုပ်မှုကိုပါ ကျဆင်းသွားစေသည်။
ကိုးကား
[ပြင်ဆင်ရန်]- ↑ Leontief, Wassily (1954) Domestic Production and Foreign Trade - The American Capital Position Reexamined, Economia Internazionale, (VII): p. 1.
- ↑ Stewart၊ Frances (1989)၊ "Recent Theories of International Trade: Some Implications for the South"၊ in Kierzkowski၊ Henryk (ed.)၊ Monopolistic Competition and International Trade၊ Oxford: Clarendon Press၊ pp. 84–108၊ ISBN 978-0-19-828726-1