ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းကဏ္ဍများ

ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းကဏ္ဍများ (အင်္ဂလိပ်: Service Industries) ဆိုသည်မှာ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကုန်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ခြင်း (ဥပမာ- စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ကုန်ထုတ်လုပ်ငန်း) များနှင့် တိုက်ရိုက်သက်ဆိုင်ခြင်းမရှိသော လုပ်ငန်းများကို ဆိုလိုသည်။

အချို့သော ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းများတွင် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး၊ လက်ကားရောင်းဝယ်ရေး နှင့် လက်လီရောင်းဝယ်ရေး တို့ ပါဝင်ပြီး ၎င်းတို့သည် စိုက်ပျိုးရေးနှင့် ကုန်ထုတ်လုပ်ငန်းကဏ္ဍများမှ ထုတ်လုပ်သော ကုန်ပစ္စည်းများကို နောက်ဆုံးစားသုံးသူများထံသို့ ပေးပို့သည့် ထောက်ပံ့ရေးကွင်းဆက်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။ အခြားဝန်ဆောင်မှုများကိုမူ စားသုံးသူများထံ တိုက်ရိုက်ပေးအပ်လေ့ရှိပြီး၊ ၎င်းတို့တွင် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု၊ ပညာရေး၊ သတင်းအချက်အလက်ဝန်ဆောင်မှုများ၊ ဥပဒေရေးရာဝန်ဆောင်မှုများ၊ ငွေကြေးဝန်ဆောင်မှုများ နှင့် ပြည်သူ့ရေးရာ စီမံခန့်ခွဲမှု တို့ ပါဝင်သည်။

ခေတ်မီစီးပွားရေးစနစ်များတွင် ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းကဏ္ဍသည် အလုပ်အကိုင်စုစုပေါင်း၏ ၇၀ မှ ၈၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်ကို ပံ့ပိုးပေးထားသည်။

ကဏ္ဍသုံးရပ်ပုံစံရှိ ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းများ

၂၀ ရာစုနှစ်တွင် ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးပြုခဲ့သော စီးပွားရေး၏ ကဏ္ဍသုံးရပ်ပုံစံ (three-sector model) အရ ဝန်ဆောင်မှုကဏ္ဍကို ကုန်ထုတ်လုပ်ငန်း (ဒုတိယကဏ္ဍ) မှ ထုတ်လုပ်သည့် ကုန်ပစ္စည်းများကို သယ်ယူပို့ဆောင်ခြင်း၊ ဖြန့်ဖြူးခြင်းနှင့် ရောင်းချခြင်းတို့အတွက် သတ်မှတ်ခဲ့သဖြင့် တတိယကဏ္ဍ (tertiary sector) အဖြစ် ဖော်ပြခဲ့သည်။

သို့သော်လည်း၊ ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းများတွင် အလုပ်အကိုင် အများစုသည် ယခုအခါ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကုန်ပစ္စည်းများ ထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် ဖြန့်ဖြူးခြင်းတို့နှင့် တိုက်ရိုက်မသက်ဆိုင်သည့် လုပ်ငန်းများတွင် တွေ့ရှိရသည်။ ကဏ္ဍသုံးရပ်ပုံစံ၏ အခြေအနေအရ ဤလုပ်ငန်းများကို စတုတ္ထကဏ္ဍ (quaternary) နှင့် ပဉ္စမကဏ္ဍ (quinary sectors) ဟု ရည်ညွှန်းလေ့ရှိသည်။

စီးပွားရေးလုပ်ဆောင်ချက် အများစုသည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကုန်ပစ္စည်းထုတ်လုပ်ခြင်းနှင့် မသက်ဆိုင်သည့် စီးပွားရေးစနစ်ကို စက်မှုလွန်ခေတ် (post-industrial) စီးပွားရေးစနစ်ဟု ဖော်ပြနိုင်သည်။