ဘန်ကောက်မြို့

ဝီကီပီးဒီးယား မှ
ဤနေရာသို့သွားရန် - အ​ညွှန်း​, ရှာဖွေရန်
Bangkok
กรุงเทพมหานคร
Krung Thep Maha Nakhon
အထူးအုပ်ချုပ်ရေး ဧရိယာ
ဘန်ကောက်မြို့မြင်ကွင်း
ဘန်ကောက်မြို့မြင်ကွင်း
A green rectangular flag with the seal of Bangkok in the centre
အလံတော်
A round seal bearing the image of Indra riding Airavata among clouds, with the words "Krung Thep Maha Nakhon" (in Thai) across the top
Seal
Map of Thailand, with a small highlighted area near the centre of the country, near the coast of the Gulf of Thailand
ထိုင်းနိုင်ငံတွင်း ဘန်ကောက်မြို့တည်နေရာ
ကိုဩဒိနိတ်: 13°45′N 100°28′E / 13.750°N 100.467°E / 13.750; 100.467[၁]
နိုင်ငံ  ထိုင်း
ဒေသ ဗဟိုထိုင်းနိုင်ငံ
တည်ထောင် c ၁၅ ရာစု
မြို့တော်အဆင့် ၂၁ ဧပြီ ၁၇၈၂
Re-incorporated ၁၃ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၇၂
တည်ထောင်သူ ဘုရင် Rama I
အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ ဘန်ကောက် မက်ထရိုပိုလစ် အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့
အစိုးရ
 • အမျိုးအစား အထူးအုပ်ချုပ်ရေး ဧရိယာ
 • အုပ်ချုပ်ရေးမှူး Sukhumbhand Paribatra (ဒီမိုကရက်ပါတီ)
ဧရိယာ[၁]
 • မြို့တော် ၁၅၆၈.၇၃၇ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၆၀၅.၆၉၃ စတုရန်းမိုင်)
 • မြို့ပြကြီး[၂] ၇၇၆၁.၆ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၂၉၉၆.၈ စတုရန်းမိုင်)
ပင်လယ်ရေ မျက်နှာပြင်အမြင့်[၃] ၁.၅ မီတာ (၄.၉ ပေ)
လူဦးရေ (၂၀၁၀ သန်းခေါင်စာရင်း)[၄]
 • မြို့တော် ၈၂၈၀၉၂၅
 • သိပ်သည်းမှု ၅၃၀၀/km (၁၄၀၀၀/sq mi)
 • မြို့ပြကြီး ၁၄၅၆၅၅၄၇
 • မြို့ပြကြီး သိပ်သည်းမှု ၁၉၀၀/km (၄၉၀၀/sq mi)
Demonym(s) Bangkokian
အချိန်ဇုန် ICT (UTC+7)
စာပို့သင်္ကေတ 10###
ဧရိယာကုဒ်(များ) ၀၂
ISO 3166 ကုဒ် TH-10
ဝက်ဘ်ဆိုဒ် bangkok.go.th

ဘန်ကောက်မြို့သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးဖြစ်သကဲ့သို့ မြို့တော်လည်းဖြစ်သည်။ ထိုင်းပင်လယ်ကွေ့ထဲသို့ စီးဝင်သော မဲနမ်မြစ်(ချောင်ဖယားမြစ်) ၏ မြစ်ကမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိ၍ ပင်လယ်ကွေ့မှ ၁၅မိုင်ခန့် ကွာဝေးသည်။ မဲနမ်မြစ်သည် ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ကုန်သွယ်စီးပွားရေးအတွက် ပင်မ သွေးကြောသဖွယ် ဖြစ်ပေရာ နိုင်ငံ၏ အလယ်ပိုင်းဒေသများနှင့် ထိုမြစ်ကြောင်းတလျှောက်မှ ရောက်လာကြသော ဆန်စပါးကျွန်းသစ်ကြက်ပေါင်စေး၊ သစ်စေ့၊ ငြုပ်ကောင်းစသည့် နိုင်ငံ၏ ထွက်ကုန်များကို ဘန်ကောက်မြို့၏ တဖက်ကမ်းရှိ ပင်လယ် သင်္ဘောဆိပ်ကမ်းမှတဆင့် နိုင်ငံခြားသို့ ပို့ရသည်။ ပိုး၊ ခြည်ထည်၊ စက်ကိရိယာ၊ ကုန်မာပစ္စည်းစသော သွင်းကုန်များကိုလည်း ဘန်ကောက်မြို့မှတဆင့် နိုင်ငံအရပ်ရပ်သို့ ဖြန့်ဖြူးရသည်။ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြား ကုန်သွယ်မှု ၇၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်အတွက် ဘန်ကောက်မြို့မှတဆင့် ဆောင်ရွက်ပေးရလေသည်။

ဘန်ကောက်မြို့ကို အနောက်ဖက်မှ ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသွားသော မဲနမ်မြစ်၏ တဖက်တချက်မှနေ၍ သွယ်တန်းဖောက်လုပ်ထားသော တူးမြောင်းများစွာတို့သည် မြို့ကို ဖြတ်သန်း စီးဆင်းလျက် ရှိကြရာ၊ ထိုတူးမြောင်းများကို မြို့တွင်း ကူးသန်းသွားလာရေးအတွက်လည်း အသုံးပြုကြသည်။ မြို့တွင်း၌ ယင်းသို့သော တူးမြောင်းများ ရှိကြသဖြင့်လည်း ဘန်ကောက်မြို့ကို “အရှေ့တိုင်း၏ဗင်းနစ်မြို့” ဟု ခေါ်ဝေါ်ကြခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုတူးမြောင်းများထဲတွင် ဆင်းရဲသားများ နေထိုင်ကြသော လှေအိမ်များနှင့် ရေပေါ်ဆိုင်များလည်း ရှိကြသည်။

ရာသီဥတု[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ဘန်ကောက်မြို့၏ ရာသီဥတုသည် အပူပိုင်းဇုန် ရာသီဥတုမျိုးဖြစ်၍ ပူပြင်းစိုစွတ် ထိုင်းမှိုင်းသည်။ မိုးရာသီသည် ဇူလိုင်လမှ အောက်တိုဘာလအထိ ဖြစ်၍ ဆောင်းရာသီသည် နိုဝင်ဘာလမှ ဖေဖော်ဝါရီလအထိ ဖြစ်ပြီးလျှင် နွေရာသီသည် မတ်လမှ ဇွန်လအထိ ဖြစ်သည်။ ဆောင်းရာသီအခါ၌ပင် ချမ်းအေးလွန်းလှသည်ဟူ၍ မရှိပေ။

လူဦးရေနှင့် လူမျိုးများ[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ဘန်ကောက်မြို့သည် ၁၀ စတုရန်းမိုင်ကျယ်ဝန်း၍ လူဦးရေ( ၁၉၅၈ ခုနှစ် ခန့်မှန်းချက်အရ) ၁.၇ သန်းခန့် ရှိသည်။ ထိုင်းဘုရင်မင်းမြတ် စံမြန်းရာ နန်းတော်ကြီးရှိသော နန်းမြို့သည် စတုရန် ၁ မိုင်ခန့် ကျယ်ဝန်း၍ မြို့ရိုးပတ်လည် ဝိုင်းရံထားသည်။ ဘန်ကောက်မြို့သည် မူလက ခံတပ်မြို့ဟောင်း နေရာဖြစ်၍ ၁၇၈၂ ခုတွင်မှ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ မြို့တော်အဖြစ် ထားရှိပြီးလျှင် တိုးချဲ့ဆောက်လုပ် စည်ကားလာလေသည်။ ၁၇၉၂ ခုနှစ်မတိုင်မီက နန်းမြို့နေရာတွင် တရုတ်ကုန်သည်များ နေထိုင်ခဲ့သည်။ ပထမရာမဘုရင်မင်းမြတ် လက်ထက်တွင် ထိုနေရာ၌ နန်းတော်ဆောင်များ ဆောက်လုပ်ခဲ့ရာ နန်းတော် ၂ ဆောင်သာ ရှိတော့သည်။ နန်းမြို့အတွင်း မြောက်ဖက်၌ ယိုးဒယားမင်း အဆက်ဆက်တို့ ကိုးကွယ်သော ထင်ရှားကျော်ကြားသည့် မြသားဆင်းတုတော် တည်ရှိရာ မြဘုရားတန်ဆောင်း ရှိသည်။ မြဘုရား၏ တန်ဆောင်းနံရံတို့တွင် နိပါတ်တော်လာ ပန်းချီများနှင့် ရာမဇာတ်တော်လာ ပန်းချီခန်းများကို ယိုးဒယား အနုပညာဖြင့် ရှုမငြီးစရာ သရုပ်ဖော်ထားသည်။ ထိုနန်းမြို့တွင်း၌ပင် အမျိုးသားပြတိုက်အမျိုးသားပိဋကတ်တိုက်၊ နန်းတွင်းသူ နန်းတွင်းသားတို့ နေထိုင်ရာ အဆောက်အဦးများ ရှိလေသည်။

မြို့၏ဖွဲ့စည်းပုံ[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ဘန်ကောက်မြို့ပေါ်တွင် ဘုရားတန်ဆောင်းနှင့် ဘုန်းကြီးကျောင်းပေါင်း (၄၀၀) ကျော် ရှိပေရာ၊ ယင်းတို့မှ ပြောက်လက်သော စဉ့်အုတ်ကြွပ်မိုးများနှင့် သေးသွယ်ရှည်လျားပြီးလျှင် ဝင်းဝင်းလက်လက် ရှိနေသော စုလစ်မွန်းချွန်တို့ကို လေယာဉ်ပေါ်မှ မြင်ရလျှင် လှံကိုင်တပ်တတပ် ရပ်တည်နေသကဲ့သို့ ထင်ရသည်။ ယိုးဒယား ဗိသုကာ လက်ရာတို့ဖြင့် ပြီးသော ဘုရားတန်ဆောင်း၊ ဘုန်းကြီးကျောင်းနှင့် နန်တော်အဆောက်အအုံများကား တမျိုးတဖုံ တင်တယ်လှပေကြသည်။ မြန်မာဘုရား၊ ကျောင်းတန်ဆောင်းတို့တွင် ခြင်္သေ့ရုပ်နှင့် မကင်းသကဲ့သို့ ဘန်ကောက်မြို့မှ ဘုရားကျောင်း တန်ဆောင်းတို့၌ ခန့်ညားသော ဘီလူးရုပ်ကြီးများကို တွေ့ရတတ်သည်။

နန်းမြို့ရိုး၏ အပြင်ဖက်တွင်ကား ခေတ်မီတိုက်တာ အဆောက်အအုံများ၊ လမ်းကျယ်ကြီးများ၊ ပန်းဥယျာဉ်များနှင့် ခန်းနားသိုက်မြိုက် သပ်ရပ်လှပေသည်။ မြို့၏ အစည်ကားဆုံး နေရာမှာ နယူးရုဒ်လမ်းမကြီး ဖြစ်သည်။ နယူးရုဒ် လမ်းမကြီးအပြင် ယောဝရတ် လမ်းမကြီးနှင့် တရုတ်လူမျိုးများ အများအပြားနေထိုင်ရာ တရုတ်ရပ်ကွက် ဖြစ်သော ဆမ်ပင်းရပ်ကွက်တို့သည် အရောင်းအဝယ် အစည်ကားဆုံးဖြစ်သည်။ နိုင်ငံခြားထွက် ပစ္စည်း၊ နိုင်ငံခြားပစ္စည်းမျိုးစုံကို ရရှိနိုင်သည်။ တရုတ်၊ အိန္ဒိယ၊ ဥရောပ၊ အမေရိကန် စသော နိုင်ငံခြားဆိုင်ကြီး ကန္နားကြီးများလည်း ရှိသည်။ ဘန်ကောက်မြို့၏ ခေတ်အမှီဆုံး အလှအပ အသပ်အရပ်ဆုံး လမ်းမကြီးမှာ ရာဇဒမ္မာန်ရိပ်သာဖြစ်၍ ပါရစ်မြို့မှ လမ်းမကြီး တစ်ခုသဖွယ် ပြုပြင်ဖန်တီးထားသည်။ ထိုလမ်းမကြီး၏ အဆုံးတဖက်တွင် မြဘုရားတန်ဆောင်းရှိ၍ အခြားတဖက်ဆုံးတွင် သမကုန်း နန်းတော်ကြီး ရှိသည်။ ထိုနန်းတော်ကြီးကို ချူလာလောင်ကွန်းဘုရင် စတင်ခဲ့၍ ဝဇီရာ ဝုဓ(ဆဌရာမ) မင်းမြတ်က ၁၉၁၇ ခုနှစ်တွင် အပြီးသတ်သည်။ ကျောက်ဖြူသားဖြင့် အီတာလျံနေဆွန်း ပုံစံအတိုင်း ဆောက်လုပ်ထား၍ ခန့်ညားလှပသည်။ ယခုအခါ ပါလီမန် လွှတ်တော်အဖြစ် ပြုလုပ်ထားသည်။ ရာဇဒမ္မာန် ရိပ်သာကို မျက်နှာပြုလျက်ရှိသော အဆောက်အအုံများမှာ အစိုးရရုံးကြီးများ၊ ပထမတန်းစား ဟိုတယ်များနှင့် ရုပ်ရှင်ရုံများသာ ဖြစ်လေသည်။

ဘန်ကောက်မြို့သည် မီးရထားလမ်းဆုံမြို့လည်း ဖြစ်သည်။ စက်မှုလုပ်ငန်း ဗဟိုဌာနလည်း ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံအတွင်း၌ အခြားမြို့ကြီးများနှင့် လေကြောင်းအဆက်အသွယ်လည်း ရှိသည်။ ဘန်ကောက်မြို့၏ လေဆိပ်ဖြစ်သော သုဝဏ္ဏဘူမိလေဆိပ်သည် အရှေ့တောင်အာရှ၏ အားအထားရဆုံးသော လေဆိပ်တစ်ခုဖြစ်သည်။

ထိုင်းနိုင်ငံသည် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်းက ဂျပန်နှင့် ပူးပေါင်းခဲ့သဖြင့် ဘန်ကောက်မြို့သည် မဟာမိတ်တပ်များ၏ ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခြင်းကို ခံခဲ့ရသေးသည်။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ပြီးကာလအတွင် ဘန်ကောက်မြို့သည် အရှေ့တောင်အာရှ ကွန်မြူနစ် နှိမ်နင်းရေး အခြေခံစခန်းအဖြစ် ထင်ရှားလာသည်။ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ၏ လက်အောက်ခံ အဖွဲ့အစည်းအချို့၌ ဌာနချုပ်များကို ဘန်ကောက်မြို့၌ ဖွင့်လှစ်ထားသည်။ အထက်တန်းပညာရပ်ဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံ အဖွဲ့အစည်းများ ရှိပေရာ ယင်းတို့မှာ ချူလာလောင်ကွန်းတက္ကသိုလ်၊ ဆေးသိပ္ပံတက္ကသိုလ်၊ အနုပညာတက္ကသိုလ်နှင့် စိုက်ပျိုးရေးတက္ကသိုလ်တို့ ဖြစ်ကြသည်။ [၅]

ကိုးကား[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

  1. ၁.၀ ၁.၁ ကိုးကား အမှား - Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named BMA_geo
  2. ကိုးကား အမှား - Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Tangchonlatip
  3. ကိုးကား အမှား - Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Sinsakul
  4. Table 1 Population by sex, household type and household by type, average size of private household by region and area: 2010Statistic tables, NSO website။ National Statistics Office။ 18 September 2012 တွင် ပြန်စစ်ပြီး။
  5. မြန်မာ့ စွယ်စုံကျမ်း အပိုင်း(၈)၊ အတွဲ-ခ၊ နှာ-၁၇၉