ပျော့ပျောင်းသော စွမ်းအား

နိုင်ငံရေးတွင်၊ အထူးသဖြင့် နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေး၌ နူးညံ့သောစွမ်းအား (Soft Power) ဆိုသည်မှာ စစ်ရေးနှင့် စီးပွားရေးအင်အားသုံး၍ အတင်းအကျပ်စေခိုင်းခြင်း (Hard Power) နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် မိမိ၏ ယဉ်ကျေးမှု၊ နိုင်ငံရေးစံနှုန်းများနှင့် မူဝါဒများကို အခြေခံကာ အခြားသူများက မိမိကို နှစ်သက်အားကျလာစေရန် ဆွဲဆောင်စည်းရုံးနိုင်စွမ်း ဖြစ်သည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် အမိန့်ပေးစေခိုင်းခြင်း မပြုဘဲ မိမိအလိုရှိသော ရလဒ်များရရှိအောင် အခြားသူများ၏ အမြင်နှင့် လိုလားချက်များကို မဟာဗျူဟာကျကျ ပုံဖော်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ဟားဗတ်တက္ကသိုလ်မှ ပရော်ဖက်ဆာ ဂျိုးဇက် နီး (Joseph Nye) က "အကောင်းဆုံးသော ဝါဒဖြန့်ချိရေးဆိုသည်မှာ ဝါဒဖြန့်ချိနေခြင်းမဟုတ်ဘဲ ဆွဲဆောင်မှုရှိနေခြင်းသာ ဖြစ်သည်" ဟု ရှင်းပြခဲ့သည်။ သတင်းအချက်အလက်များ လွန်ကဲနေသော ယနေ့ခေတ်တွင် "ယုံကြည်စိတ်ချရမှု" သည် အရှားပါးဆုံးနှင့် တန်ဖိုးအရှိဆုံး အရင်းအမြစ်ဖြစ်သည်ဟု သူက အခိုင်အမာဆိုသည်။

ဂျိုးဇက် နီးသည် ဤအသုံးအနှုန်းကို သူ၏ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်ထုတ် Bound to Lead: The Changing Nature of American Power အမည်ရှိ စာအုပ်တွင် စတင်အသုံးပြုကာ လူသိများအောင် ဖော်ဆောင်ခဲ့သည်။ သူက "နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံသည် အခြားနိုင်ငံများအား မိမိအလိုရှိရာကို လိုက်ပါလုပ်ဆောင်ရန် အမိန့်ပေးစေခိုင်းခြင်း (Command Power) ထက်၊ ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင်က မိမိကဲ့သို့ လိုချင်လာအောင် ဆွဲဆောင်ခြင်း (Co-optive Power) သည် ပိုမိုထိရောက်သော နူးညံ့သည့် အာဏာဖြစ်သည်" ဟု ရေးသားခဲ့သည်။ သူသည် ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော Soft Power: The Means to Success in World Politics စာအုပ်တွင်လည်း ဤသဘောတရားကို ထပ်မံကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ထုတ်ခဲ့သည်။

မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုနယ်ပယ်တွင်လည်း ဤ "Soft Power" သဘောတရားကို တွေ့မြင်နိုင်သည်။ မြန်မာ့သင်္ကြန်ယဉ်ကျေးမှုသည် အိမ်နီးချင်း လန်နာနှင့် ယိုးဒယားဒေသများအပေါ် ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ လွှမ်းမိုးခဲ့ခြင်းမှာ အတင်းအကျပ် စေခိုင်းခြင်းထက် ယဉ်ကျေးမှုချင်း နီးစပ်ဆွဲဆောင်မှုရှိခြင်းကြောင့် ဖြစ်သည်။ မြန်မာ့ရိုးရာ အနုပညာ၊ ဗိသုကာနှင့် အစားအသောက် တို့သည် ဒေသတွင်းနိုင်ငံများတွင် ပျံ့နှံ့နေခြင်းသည်လည်း Soft Power ၏ ပြယုဂ်တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။

သဘောတရားအဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ဆိုချက်

၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ထုတ်ဝေသော ဂျိုးဇက် နီး၏ ဆော့ဖ်ပါဝါ (Soft Power) ဆိုင်ရာ စာအုပ်

ဆော့ဖ်ပါဝါ (Soft Power) ဟူသော ဝေါဟာရကို အောက်စဖို့ဒ် အင်္ဂလိပ်အဘိဓာန် (Oxford English Dictionary) တွင် ၁၉၈၅ ခုနှစ်ကတည်းက စတင်မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သော်လည်း၊ နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးပညာရှင် ဂျိုးဇက် နီး (Joseph Nye) က ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်များနှောင်းပိုင်းတွင် ဤသဘောတရားကို လူသိများအောင် ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဂျိုးဇက် နီး၏ အဆိုအရ အာဏာ သို့မဟုတ် စွမ်းအား (Power) ဆိုသည်မှာ မိမိအလိုရှိသော ရလဒ်များရရှိရန် အခြားသူများ၏ အပြုအမူကို လွှမ်းမိုးနိုင်စွမ်းဖြစ်သည်။ ထိုသို့ လွှမ်းမိုးရာတွင် အဓိကနည်းလမ်း (၃) သွယ် ရှိသည် -

1. ခြိမ်းခြောက်အကျပ်ကိုင်ခြင်း (Coerce with threats)
2. ငွေကြေး သို့မဟုတ် အကျိုးအမြတ်ဖြင့် ဆွဲဆောင်ခြင်း (Induce with payments)
3. မိမိအလိုရှိရာကို အခြားသူများကလည်း အလိုအလျောက် လိုလားလာအောင် ဆွဲဆောင်စည်းရုံးခြင်း (Attract and co-opt)

ဆော့ဖ်ပါဝါ သည် အတင်းအကျပ်စေခိုင်းခြင်းထက် အခြားသူများကို မိမိဘက်ပါလာအောင် စည်းရုံးခြင်း (Co-opt) ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် စစ်ရေးနှင့် စီးပွားရေးအင်အားကို အသုံးပြုသည့် "ဟာ့ဒ်ပါဝါ" (Hard Power) နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ ဆော့ဖ်ပါဝါသည် အဓိက အရင်းအမြစ် (၃) ခုအပေါ် အခြေခံသည် -

# ယဉ်ကျေးမှု: (အခြားသူများအတွက် ဆွဲဆောင်မှုရှိသော နေရာများတွင်)
# နိုင်ငံရေးတန်ဖိုးများ: (ပြည်တွင်းပြည်ပတွင် ထိုစံနှုန်းများကို လိုက်နာကျင့်သုံးချိန်တွင်)
# နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒများ: (အခြားသူများက တရားဝင်မှုနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အခွင့်အာဏာရှိသည်ဟု ရှုမြင်ချိန်တွင်)

မြန်မာ့သမိုင်းနှင့် ယဉ်ကျေးမှုတွင်လည်း ဆော့ဖ်ပါဝါ ကို ကျင့်သုံးခဲ့သည့် သာဓကများစွာ ရှိပါသည်။

* ဓမ္မစက်နှင့် အာဏာစက်: မြန်မာ့နိုင်ငံရေး အတွေးအခေါ်တွင် "အာဏာစက်" (Hard Power) ထက် "ဓမ္မစက်" (Moral Authority/Soft Power) ကို ရှေးမင်းများက ပိုမိုအလေးထားခဲ့ကြသည်။ တရားသဖြင့် မင်းပြုခြင်း (မင်းကျင့်တရား ၁၀ ပါး) သည် ပြည်သူလူထုနှင့် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများ၏ ကြည်ညိုလေးစားမှုကို ရရှိစေသည့် ဆော့ဖ်ပါဝါပင် ဖြစ်သည်။
* ယဉ်ကျေးမှု ပျံ့နှံ့မှု: ပုဂံခေတ်မှစ၍ ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ ထွန်းကားလာခြင်း၊ မြန်မာ့စာပေ၊ ဗိသုကာနှင့် အနုပညာရပ်များ (ဥပမာ - ဆယ်နှစ်ရာသီ ပွဲတော်များ) သည် ဒေသတွင်းရှိ တိုင်လူမျိုးစုများနှင့် အခြားလူမျိုးစုများအကြား အတင်းအကျပ် စေခိုင်းခြင်းမရှိဘဲ ပျံ့နှံ့သွားခဲ့ခြင်းမှာ မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု၏ ဆွဲဆောင်နိုင်စွမ်း (Cultural Attraction) ကြောင့် ဖြစ်သည်။
* ဧည့်ဝတ်ကျေပွန်မှုနှင့် သဘောထားကြီးမှု: မြန်မာတို့၏ ဖော်ရွေပျူငှာမှုနှင့် အလှူအတန်းရက်ရောမှု (Philanthropy) သည် နိုင်ငံတကာဧည့်သည်များနှင့် အိမ်နီးချင်းများအပေါ် ကောင်းမွန်သော ပုံရိပ် (Image) ကို ဖန်တီးပေးနိုင်သည့် အဖိုးတန် ဆော့ဖ်ပါဝါ အရင်းအမြစ်များ ဖြစ်ကြသည်။

ထိရောက်မှုနှင့် အကန့်အသတ်များ

ဆော့ဖ်ပါဝါ သည် ဟာ့ဒ်ပါဝါထက် ကိုင်တွယ်ရခက်ခဲသည်။ အကြောင်းမှာ ယဉ်ကျေးမှုနှင့် တန်ဖိုးထားမှု အများစုသည် အစိုးရ၏ တိုက်ရိုက်ထိန်းချုပ်မှုအောက်တွင် မရှိခြင်းနှင့် ရလဒ်ထွက်ပေါ်ရန် နှစ်ပေါင်းများစွာ အချိန်ယူရခြင်းတို့ကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဂျိုးဇက် နီးက ဤစွမ်းအားသည် "အကောင်း" အတွက်သာမက "အဆိုး" အတွက်လည်း အသုံးချခံရနိုင်ကြောင်း (ဥပမာ - ဟစ်တလာနှင့် စတာလင်တို့၏ ဆွဲဆောင်နိုင်စွမ်း) ကို သတိပေးခဲ့သည်။ သို့သော်လည်း ဒီမိုကရေစီ၊ လူ့အခွင့်အရေးနှင့် တစ်ဦးချင်း အခွင့်အလမ်းများကဲ့သို့သော တန်ဖိုးများသည် လူသားတို့အား အမြဲတမ်း ဆွဲဆောင်နိုင်သည့် အစွမ်းထက်သော ဆော့ဖ်ပါဝါများ ဖြစ်နေဆဲပင် ဖြစ်သည်။

ယခုဖော်ပြပါ **Soft Power** (ဆော့ဖ်ပါဝါ) ၏ အကန့်အသတ်များနှင့် ဝေဖန်ချက်များကို ဝီကီပီးဒီးယားစံနှုန်းနှင့်အညီ မြန်မာဘာသာသို့ ဆီလျော်အောင် ပြန်ဆိုပေးထားပါသည်။

ဆော့ဖ်ပါဝါ သဘောတရား၏ အကန့်အသတ်များ

ဆော့ဖ်ပါဝါ (Soft Power) သဘောတရားအပေါ် ဝေဖန်သုံးသပ်မှုများစွာ ရှိပါသည်။ နိုင်းလ် ဖာဂူဆန် (Niall Ferguson) ကဲ့သို့သော စာရေးဆရာများက ဆော့ဖ်ပါဝါသည် လက်တွေ့တွင် ထိရောက်မှုမရှိကြောင်း ဝေဖန်ခဲ့ကြသည်။ အထူးသဖြင့် နီယိုရီယလစ်ဇင် (Neorealism) နှင့် အခြားသော ဆင်ခြင်တုံတရားအခြေပြု (Rationalist) စာရေးဆရာများက နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးတွင် နိုင်ငံများ၏ အပြုအမူကို ပြောင်းလဲစေနိုင်သည့် အရာမှာ "စီးပွားရေးဆိုင်ရာ မက်လုံးများ" နှင့် "စစ်ရေးအင်အား" (Hard Power) သာလျှင် ဖြစ်သည်ဟု အခိုင်အမာ ယုံကြည်ကြသည်။

ဆော့ဖ်ပါဝါနှင့် ဟာ့ဒ်ပါဝါ ခွဲခြားရန် ခက်ခဲခြင်း

ပညာရှင်အချို့က ဆော့ဖ်ပါဝါကို ဟာ့ဒ်ပါဝါနှင့် ခွဲခြားရန် ခက်ခဲကြောင်း ထောက်ပြကြသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ဂျောချ် ဒဗလျူ ဘုရှ် ၏ "မင်းတို့ဟာ ငါတို့ဘက်မှာ ရှိမနေရင် အကြမ်းဖက်သမားတွေဘက်မှာ ရှိနေတာပဲ" ဟူသော ပြောကြားချက်သည် စစ်ရေး သို့မဟုတ် စီးပွားရေးအင်အားကို တိုက်ရိုက်မသုံးသော်လည်း၊ တစ်ဖက်နိုင်ငံ၏ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် ဖြစ်တည်မှုကို ခြိမ်းခြောက်လိုက်ခြင်း (Representational force) ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဤသို့သော "ဆွဲဆောင်ခြင်း" မျိုးသည် အတင်းအကျပ် ဖိအားပေးသည့် သဘောသက်ရောက်နေသဖြင့် ဆော့ဖ်ပါဝါသည် ထင်သလောက် မနူးညံ့ကြောင်း ဝေဖန်ကြသည်။

ခုခံကာကွယ်မှုဆိုင်ရာ အသုံးချမှုနှင့် အားနည်းချက်များ

ဂျိုးဇက် နီး၏ အယူအဆသည် "အခြားသူများကို မိမိအလိုရှိရာ လုပ်ဆောင်လာအောင် မည်သို့ပြုလုပ်မည်နည်း" ဆိုသည့်အချက်အပေါ်တွင်သာ အဓိကထားသည်။ သို့သော် လတ်တလော သုတေသနများအရ တရုတ်နိုင်ငံကဲ့သို့ ထိုးထွက်လာသော အင်အားကြီးနိုင်ငံများသည် ၎င်းတို့၏ ပုံရိပ်ကို ကာကွယ်ရန်အတွက် ဆော့ဖ်ပါဝါကို ခုခံကာကွယ်မှုဆိုင်ရာ (Defensive use) နည်းလမ်းအဖြစ် အသုံးပြုလာကြသည်။ ထို့ပြင် ဆော့ဖ်ပါဝါကို အသုံးပြုရာတွင် အမှားအယွင်းဖြစ်ပါက မိမိ၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ပြန်လည်ထိခိုက်စေပြီး အာဏာဆုတ်ယုတ်မှု (Soft disempowerment) ကို ဖြစ်စေနိုင်ကြောင်းလည်း သတိပြုရမည်ဖြစ်သည်။

အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်အပေါ် ဝေဖန်ချက်များ

အာမစ် ကူးမား ဂုပ္ပတား (Amit Kumar Gupta) က ဂျိုးဇက် နီး၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်တွင် အားနည်းချက်ရှိကြောင်း ထောက်ပြသည်။ ၎င်း၏ အဆိုအရ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံသည် ၎င်း၏ အမျိုးသားအကျိုးစီးပွားနှင့် ခိုင်မာသော ယုံကြည်ချက်များအပေါ် မူတည်၍သာ ဆုံးဖြတ်ချက်ချလေ့ရှိပြီး အခြားနိုင်ငံများ၏ ဆွဲဆောင်မှု (Soft Power) ကြောင့်သာ ဆုံးဖြတ်ခြင်း မဟုတ်ဟု ဆိုသည်။ ဂုပ္ပတားက ဂျိုးဇက် နီး၏ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်အစား "အပြုသဘောဆောင်သော ဆော့ဖ်ပါဝါ" (Positive soft power) နှင့် "အပျက်သဘောဆောင်သော ဆော့ဖ်ပါဝါ" (Negative soft power) ဟူသော ဝေါဟာရများဖြင့် အစားထိုးရန် အကြံပြုခဲ့သည်။

မြန်မာနိုင်ငံ

မြန်မာနိုင်ငံ၏ ဆော့ဖ်ပါဝါ (Soft Power) သည် အိမ်နီးချင်း ထိုင်း၊ ကမ္ဘောဒီးယား နှင့် လာအိုနိုင်ငံတို့နှင့် နှိုင်းယှဉ်လျှင် တူညီသော ဗုဒ္ဓဘာသာအခြေခံ ယဉ်ကျေးမှုများ ရှိသော်လည်း ရာဇဝင်သမိုင်းနှင့် ထုံးတမ်းစဉ်လာများတွင် ထူးခြားသော ကွဲပြားချက်များနှင့် လွှမ်းမိုးမှုများ ရှိခဲ့ပါသည်။

မြန်မာ့ဆော့ဖ်ပါဝါ လွှမ်းမိုးခဲ့မှု သမိုင်းကြောင်း

သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် မြန်မာ့ဆော့ဖ်ပါဝါသည် အိမ်နီးချင်းဒေသများအပေါ် စစ်ရေး (Hard Power) ဖြင့်သာမက ယဉ်ကျေးမှုအရပါ လွှမ်းမိုးနိုင်ခဲ့သည် -

* လန်နာနှင့် ဇင်းမယ်ဒေသ: အေဒီ ၁၆ ရာစု ဘုရင့်နောင်မင်းတရားကြီး လက်ထက်မှစ၍ နှစ်ပေါင်း ၂၀၀ ကျော် အုပ်ချုပ်စဉ်အတွင်း မြန်မာ့ပြက္ခဒိန်၊ ဓမ္မသတ်ဥပဒေများနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာ ထုံးတမ်းများကို လန်နာသို့ ပျံ့နှံ့စေခဲ့သည်။ ယနေ့ ထိုင်းမြောက်ပိုင်းရှိ ဘုရားကျောင်းများတွင် မြန်မာဟန် ခြင်္သေ့ရုပ်များနှင့် ပြာသာဒ်များကို တွေ့မြင်နေရခြင်းမှာ ထိုခေတ်က ဆော့ဖ်ပါဝါ စီးဆင်းမှုကြောင့် ဖြစ်သည်။
* အနုပညာနှင့် အစားအသောက်: ယနေ့ ထိုင်းနိုင်ငံတွင် လူကြိုက်များသော "ဟင်းလေး" (Gaeng Hang Le) နှင့် "ခေါက်စွိုင်" (Khao Soi) တို့သည် မြန်မာ့ဝက်သားဟင်းနှင့် အုန်းနို့ခေါက်ဆွဲတို့မှ အခြေခံကာ လွှမ်းမိုးခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
* ဘာသာရေး အချက်အခြာ: ကုန်းဘောင်ခေတ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသည် ထေရဝါဒဗုဒ္ဓဘာသာ၏ ဗဟိုချက်အဖြစ် ရပ်တည်ခဲ့ပြီး သီရိလင်္ကာနှင့် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများမှ သံဃာတော်များ မြန်မာနိုင်ငံသို့ လာရောက်ကာ ဝိနည်းတော်များ သင်ယူခဲ့ကြသည်။

မြန်မာ့ဆော့ဖ်ပါဝါကို ယနေ့ခေတ်တွင် မြှင့်တင်ရန် နည်းလမ်းများ

ယနေ့ခေတ် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အခင်းအကျင်းတွင် မြန်မာ့ဆော့ဖ်ပါဝါကို အောက်ပါအတိုင်း မဟာဗျူဟာကျကျ မြှင့်တင်နိုင်ပါသည်။

၁။ သနပ်ခါးကို ကမ္ဘာ့အဆင့် National Brand အဖြစ် ဖော်ဆောင်ခြင်း သနပ်ခါးသည် မြန်မာ့ Visual Identity (အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ ဝိသေသ) တွင် အားအကောင်းဆုံးဖြစ်သည်။ ၎င်းကို ရိုးရာအသုံးအဆောင်အဖြစ်သာမကဘဲ "Organic & Sustainable Beauty" အဖြစ် နိုင်ငံတကာ အလှကုန်ဈေးကွက်သို့ ထိုးဖောက်ခြင်းဖြင့် မြန်မာ့ပုံရိပ်ကို မြှင့်တင်နိုင်သည်။

၂။ တိုင်းရင်းသားစုံလင်မှုကို အခြေခံသော ခရီးသွားလုပ်ငန်း (Ethnic Tourism) ထိုင်းနိုင်ငံသည် "Smile" ကို ရောင်းသကဲ့သို့ မြန်မာနိုင်ငံသည် "Diversity" (စုံလင်ကွဲပြားမှု) ကို ရောင်းသင့်သည်။ တိုင်းရင်းသား ၁၃၅ မျိုး၏ မတူညီသော အကအလှ၊ ဝတ်စုံနှင့် ပွဲတော်များကို (ဥပမာ- ကချင်မနောပွဲ၊ ကယားရိုးရာတိုင်ပွဲ) စနစ်တကျ မှတ်တမ်းတင်ကာ နိုင်ငံတကာ Documentary များဖြင့် တင်ဆက်ခြင်းဖြင့် ဆွဲဆောင်နိုင်ပါသည်။

၃။ Gastrodiplomacy (အစားအသောက် သံတမန်ရေး) "လက်ဖက်သုပ်" သည် ကမ္ဘာ့အဆင့်တွင် ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်သော Unique Salad အဖြစ် ကျော်ကြားနိုင်သော အလားအလာရှိသည်။ နိုင်ငံတကာရှိ မြန်မာသံရုံးများနှင့် ပြည်ပရောက် မြန်မာများမှတစ်ဆင့် မြန်မာ့အစားအသောက် ပွဲတော်များကို စဉ်ဆက်မပြတ် ကျင်းပခြင်းဖြင့် ဆော့ဖ်ပါဝါကို တည်ဆောက်နိုင်ပါသည်။

၄။ ရုပ်ရှင်နှင့် ဂီတမှတစ်ဆင့် ပုံရိပ်တည်ဆောက်ခြင်း ကိုရီးယား (K-Wave) ကဲ့သို့ပင် မြန်မာ့သမိုင်းကြောင်းများကို အခြေခံသည့် Cinematic Content များ (ဥပမာ- ပုဂံခေတ် သို့မဟုတ် ကုန်းဘောင်ခေတ် နောက်ခံဇာတ်လမ်းများ) ကို နိုင်ငံတကာ Streaming Platforms (Netflix စသည်) သို့ ရောက်ရှိအောင် ဖန်တီးခြင်းသည် အထိရောက်ဆုံးသော ဆော့ဖ်ပါဝါ မြှင့်တင်နည်း ဖြစ်သည်။

နိဂုံး

မြန်မာ့ဆော့ဖ်ပါဝါသည် အနှစ်သာရအားဖြင့် **"နွေးထွေးမှု၊ သဘာဝကျမှုနှင့် သမိုင်းအနက်ရှိမှု"** အပေါ် အခြေခံသည်။ အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများထက် ပိုမိုနက်ရှိုင်းသော သမိုင်းအထောက်အထားများနှင့် မပျက်စီးသေးသော သဘာဝအရင်းအမြစ်များကို ခေတ်မီနည်းပညာဖြင့် ပေါင်းစပ်တင်ပြနိုင်မည်ဆိုပါက မြန်မာ့ဩဇာသည် ဒေသတွင်းတွင် ပြန်လည်မြင့်မားလာမည် ဖြစ်ပါသည်။

တိုင်းတာခြင်း

နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ၏ ဆော့ဖ်ပါဝါ အရင်းအမြစ်များကို ကိန်းဂဏန်းညွှန်းကိန်းများဖြင့် တိုင်းတာရန် ပထမဆုံး ကြိုးပမ်းမှုကို ၂၀၁၀ ခုနှစ်တွင် Institute for Government (IfG) နှင့် Monocle မီဒီယာကုမ္ပဏီတို့က စတင်ထုတ်ဝေခဲ့သည်။ IfG-Monocle ဆော့ဖ်ပါဝါ ညွှန်းကိန်းသည် ယဉ်ကျေးမှု၊ သံတမန်ရေး၊ ပညာရေး၊ စီးပွားရေး/ဆန်းသစ်တီထွင်မှု နှင့် အစိုးရ အုပ်ချုပ်ရေး ဟူသော ကဏ္ဍခွဲ ၅ ခုအပေါ် အခြေခံ၍ နိုင်ငံပေါင်း ၂၆ နိုင်ငံကို တိုင်းတာခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ Monocle မီဒီယာသည် ထိုအချိန်မှစ၍ နှစ်စဉ် ဆော့ဖ်ပါဝါ စစ်တမ်းများကို ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ၂၀၁၆/၁၇ ခုနှစ်တွင် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ တာဝန်အဖွဲ့များ၊ အိုလံပစ် ဆုတံဆိပ်များ၊ ဗိသုကာလက်ရာ အရည်အသွေးနှင့် စီးပွားရေး အမှတ်တံဆိပ်များ စသည့် အချက်ပေါင်း ၅၀ ခန့်ကို ထည့်သွင်းတွက်ချက်လာခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် Portland မီဒီယာကုမ္ပဏီက ထုတ်ဝေသော The Soft Power 30 အစီရင်ခံစာသည် နိုင်ငံရေး အဖွဲ့အစည်းများ၏ အရည်အသွေး၊ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ဆွဲဆောင်မှု၊ သံတမန်ကွန်ရက် အားကောင်းမှု၊ အဆင့်မြင့်ပညာရေးစနစ်၏ ဂုဏ်သတင်း၊ စီးပွားရေး မော်ဒယ်၏ စွဲမက်ဖွယ်ကောင်းမှုနှင့် ဒီဂျစ်တယ် နည်းပညာဖြင့် ကမ္ဘာနှင့် ချိတ်ဆက်နိုင်မှုတို့အပေါ် မူတည်၍ အဆင့်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။

တိုင်းတာမှု၏ အရေးပါပုံ

ဆော့ဖ်ပါဝါသည် လူဦးရေ၊ စစ်ရေးလက်နက် သို့မဟုတ် ပြည်တွင်းအသားတင်ထုတ်လုပ်မှု တန်ဖိုး (GDP) ကဲ့သို့သော ကိန်းဂဏန်းများဖြင့် တိုင်းတာသည့် ဟာ့ဒ်ပါဝါနှင့် သိသိသာသာ ကွဲပြားသည်။ ဟာ့ဒ်ပါဝါ အရင်းအမြစ်များ ရှိနေရုံဖြင့် လိုချင်သော ရလဒ်ကို အမြဲမရရှိနိုင်ကြောင်း ဗီယက်နမ်စစ်ပွဲတွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။ ဆော့ဖ်ပါဝါ၏ အောင်မြင်မှုသည် နိုင်ငံတကာ အသိုက်အဝန်းအတွင်းရှိ ထိုနိုင်ငံ၏ ဂုဏ်သတင်း (Reputation) အပေါ်တွင် များစွာမူတည်သည်။ ထို့ကြောင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ သတင်းမီဒီယာများ၊ လူပြိန်းကြိုက် ယဉ်ကျေးမှုများ (Popular Culture) နှင့် ဘာသာစကား ပျံ့နှံ့မှုတို့သည် ဆော့ဖ်ပါဝါ၏ အရေးပါသော အရင်းအမြစ်များ ဖြစ်လာကြသည်။

ကမ္ဘာ့ဆော့ဖ်ပါဝါ အဆင့်သတ်မှတ်ချက်များ (ဇယား)

Brand Finance Global Soft Power 2026	ISSF World Soft Power 2023	Monocle Soft Power Survey 2022	IMF Global Soft Power 2021
အဆင့် နိုင်ငံ 1 အမေရိကန် 2 တရုတ် 3 ဂျပန် 4 ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း 5 ဂျာမနီ	အဆင့် နိုင်ငံ 1 အမေရိကန် 2 ပြင်သစ် 3 ယူနိုက်တက်ကင်းဒမ်း 4 ဂျပန် 5 ဂျာမနီ	အဆင့် နိုင်ငံ 1 အမေရိကန် 2 ဒိန်းမတ် 3 ပြင်သစ် 4 တောင်ကိုရီးယား 5 ဆွစ်ဇာလန်	အဆင့် နိုင်ငံ 1 တောင်ကိုရီးယား 2 ဂျပန် 3 ဂျာမနီ 4 တရုတ် 5 အီတလီ

မြန်မာ့အခြေအနေနှင့် နှိုင်းယှဉ်ချက်

မြန်မာနိုင်ငံကဲ့သို့ ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများအတွက် ဆော့ဖ်ပါဝါ ညွှန်းကိန်းများတွင် ထိပ်တန်းစာရင်းဝင်ရန် ခက်ခဲနေဆဲ ဖြစ်သော်လည်း၊ ဘာသာရေးနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ဆွဲဆောင်မှုများ (ဥပမာ - ရွှေတိဂုံစေတီတော်၊ မြန်မာ့ရိုးရာ အစားအသောက်နှင့် ဧည့်ဝတ်ကျေပွန်မှု) သည် အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများနှင့် ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားများအပေါ် လွှမ်းမိုးမှုရှိသော အဖိုးတန် ဆော့ဖ်ပါဝါ အရင်းအမြစ်များ ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော်လည်း နိုင်ငံတကာအဆင့်တွင် နိုင်ငံရေး တည်ငြိမ်မှုနှင့် ဒီဂျစ်တယ် ချိတ်ဆက်မှု အားနည်းချက်များကြောင့် ဆော့ဖ်ပါဝါ အဆင့်အတန်း (Global Ranking) မြင့်မားရန် စိန်ခေါ်မှုများ ရှိနေဆဲ ဖြစ်သည်။