မင်းသုဝဏ်

Wikipedia မှ
ဤနေရာသို့သွားရန် - အ​ညွှန်း​, ရှာ​ဖွေ​ရန်​
မင်းသုဝဏ်
MinThuWun.jpg
မွေးသက္ကရာဇ် ၁၉၀၉-ခုနှစ်၊ ဖေဖေါ်ဝါရီလ (၁၀)ရက်၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့
မိဘများ ဦးလွမ်းပင်+ဒေါ်မိ
အမည်ရင်း ဦးဝန်
နိုင်ငံသား Flag of Myanmar.svg မြန်မာ
မွေးရာဇာတိ ရန်ကုန်တိုင်း၊ ဟံသာဝတီခရိုင်၊ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့
အလုပ်အကိုင် စာရေးဆရာ၊
ထင်ရှားကျော်ကြားမှု ထင်ရှားသော စာရေးဆရာ
ကိုးကွယ်သည့် ဘာသာ ဗုဒ္ဓဘာသာ
မင်းသုဝဏ်

မင်းသုဝဏ်(၁၉၀၉-၂၀၀၄)[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

ရန်ကုန်တိုင်း၊ ဟံသာဝတီခရိုင်၊ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့တွင် ကုန်သည်များဖြစ် ကြသော ဦးလွမ်းပင်နှင့်ဒေါ်မိတို့က ၁၉၀၉-ခုနှစ်၊ ဖေဖေါ်ဝါရီလ ၁၀ ရက်၊ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် မွေးဖွားသည်။ မွေးချင်း ရ ယောက်တွင် ဒုတိယမြောက်ဖြစ် ပြီး မွန်-မြန်မာမျိုးရိုးဖြစ်သည်။ အမည်ရင်း ဦးဝန်။ ရက်ချုပ်အရ ငယ်မည်မှာ မောင်လှမောင် ဖြစ်သည်။ အရပ်ထဲတွင် မောင်လှမောင်အမည်ရှိသူများမှာ အများအားဖြင့် ဆိုးကြ၍ မောင်လှဝံ ဟု အမည်ပြောင်းသည်။ မန္တလေးပုဏ္ဏား ဆရာညွန့်က ဇာတာဖွဲ့ပေးသည်။ ဘုန်းကြီးကျောင်းတွင် ဆရာတော်က စိန်ဝံ ဟူ၍ လည်းကောင်း အရပ်ထဲမှ ဦးရွှေဒုံးဆိုသူက ခွေးဝံ၊ ဝက်ဝံ ဟူ၍လည်းကောင်း ချစ်စနိုးခေါ်ကြသည်။ မြို့အနီးတွင် ရွှေဘိုမှ ပြောင်းလာသူများနေထိုင်သည့် ရွှေဘိုတန်းရှိသည်။ ငယ်စဉ်က အစားကောင်း၊ အသားညိုပြီး ရွှေဘိုတန်းက မဲမဲဝဝ၊ ထောင်ထောင်မောင်းမောင်း ငပန်ဆိုသူနှင့်တူသဖြင့် အချို့က ငပန် ဟူ၍လည်း ခေါ်ကြသည်။ နောင်တွင် မောင်ဝံဟုသာတွင်၍ မိမိစိတ်ကြိုက် ဝ, ကို န,ငယ် သတ်ပြီး မောင်ဝန် ဟု ပြင်သည်။ [၁]

၁၉၁၆(ခန့်) - အသက် ရ နှစ်ရွယ်၌ ကွမ်းခြံကုန်းမြို့ ကြားကျောင်း ခေါ် ရွှေကျင်ကျောင်းတိုက် (ဆရာဦးဖိုးလှိုင် ကျောင်း)တွင် မြန်မာစာစတင် သင်ယူ။ (ကျောင်းအုပ်-ဆရာတော်ဦးဣန္ဒဝံသဖြစ်၍ ဆဌမတန်းထိနေခဲ့။

၁၉၂၁ - ကွမ်းခြံကုန်း အမျိုးသားကျောင်းဖွင့်၍ ပြောင်းတက်။ အင်္ဂလိပ်၊ မြန်မာ ၂ ဘာသာသင်ယူ။ ကဗျာရေး နည်းကို ထိုကျောင်းမ ှဆရာဦးအာကာသန်းထံမှသင်ယူသည်။ ဆဌမတန်းထိနေခဲ့။

၁၉၂၃ ဇူလိုင် ၃၀ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့ဆရာမှတ်ကြီးကျောင်း (ခေါ်) စိန်ဂျွန်းကျောင်းကိုဝင်၍ ပဥမတန်းမှစတက်။

၁၉၂၆ မတ်လတွင် အင်္ဂလိပ်-မြန်မာ အလယ်တန်း စကောလားရှစ်စာမေးပွဲ (စတုတ္ထရ၍) အောင်သည်။ အဌမ တန်းမှစ၍ ဆရာမှတ်ကြီးအိပ်ဆောင်တွင် ကျောင်းသားမှူးလုပ်ရ။ ဗုဒ္ဓဘာသာမိန်းကလေးကျောင်း(ညကျောင်း)၌ အပတ်စဉ် အလှည့်ကျစာသင်ပေးရ။ ဤနှစ်မှာပင် ဒဂုန်မဂ္ဂဇင်း၌ပထမဆုံးကဗျာဖော်ပြခံရ။

၁၉၂၉ မတ်လတွင် ၁၀ တန်းကို ပထဝီဝင်ဂုဏ်ထူးဖြင့်အောင်။ ဇွန်လတွင် ယူနီဗာစတီကောလိပ်ရောက်။ ပဲခူးဆောင်တွင်နေ။

၁၉၃၀ - ဥပစာတန်းတွင် အထူးကျောင်းသားအဖြစ် အရွေးခံရ၍ တစ်နှစ်အတွင်းတွင် မတ်လမှာကျင်းပသော ဥပစာအထက်တန်းစာမေးပွဲဖြေရ။ အောင်မြင်။ မိုးရာသီထုတ်ကောလိပ်မဂ္ဂဇင်း (အမှတ်-၁)တွင် ကဗျာများစတင် ထည့်သွင်းခြင်းခံရ။

၁၉၃၁ မတ်လတွင် ပထမနှစ် (ဝိဇ္ဇာ) မြန်မာစာဂုဏ်ထူး အစမ်းစာမေးပွဲအောင်။ ထိုနှစ်တွင် မိဘများစီးပွားပျက် ၍ ကျောင်းထွက်ပြီး ကွမ်းခြံကုန်းမြို့အမျိုးသားကျောင်းတွင် ကျောင်းအုပ်ဝင်လုပ်။ ကလေးကဗျာများ စတင်ရေး သား။ တက္ကသိုလ်ဖွင့်သော် ပါမောက္ခဦးဖေမောင်တင်ပြန်ခေါ်၍ အလုပ်မှထွက် တက္ကသိုလ်ပြန်တက်။

၁၉၃၃ မတ်လတွင် ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူးတန်းကို (မြန်မာစာ-ပထမအဆင့်ဖြင့်) အောင်မြင်။ ဇွန်လမှ ၁၉၃၅ မေထိ မြန်မာစာဌာန၊ အချိန်ပိုင်းနည်းပြလုပ်။ ပဲခူးဆောင်တွင် ကျောင်းဆောင်နည်းပြလုပ်ပြီး မဟာဝိဇ္ဇာတန်းကို အချိန် ပိုင်းတက်။

၁၉၃၅ မတ်လ-မဟာဝိဇ္ဇာ-မြန်မာစာဂုဏ်ထူး စာမေးပွဲကို (ဒုတိယအဆင့်)ဖြင့်အောင်မြင်။ အချိန်ပြည့်နည်းပြခန့်။ ပင်းယဆောင်ပြောင်း။ ကျောင်းဆောင်နည်းပြဆရာလုပ်။ တက္ကသိုလ်ကျောင်းတိုက်၊ မြန်မာစာအသင်း အတွင်း ရေးမှူး။ တက္ကသိုလ်ဗုဒ္ဓဘာသာအသင်း အတွင်းရေးမှူး။ ကောလိပ်မဂ္ဂဇင်းမြန်မာပိုင်း အယ်ဒီတာ။ ဂန္ထလောက မဂ္ဂဇင်း အယ်ဒီတာလုပ်ခဲ့။

၁၉၃၆ - ပညာသင်ဆုရ၍ အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ အောက်စဖို့တက္ကသိုလ်သို့သွားရောက်ပညာသင်။ စိန့်ကက်သရင်း ကျောင်းတွင် သက္ကဋ၊ ပါဠိ၊ တိဗက်၊ အထွေထွေဘာသာဗေဒပညာရပ်များကို သင်ယူ။

၁၉၃၈ အောက်တိုဘာတွင် လန်ဒန်တက္ကသိုလ်၊ အရှေ့ တိုင်းနှင့် အာဖရိကဘာသာရပ်များလေ့လာရေးကျောင်း (School of Oriental and African studies) သို့ ပြောင်းရွှေပညာသင်။

၁၉၃၉ အောက်တိုဘာတွင် အောက်စဖို့တက္ကသိုလ်မှ ဘီလစ် (B.Litt) ခေါ် စာပေဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရရှိ။ စက်တင်ဘာတွင် မြန်မာနိုင်ငံပြန်။ အောက်တိုဘာ ၁ တွင် လက်ထောက်ကထိကဖြစ်။ မြန်မာနိုင်ငံပညာပြန့်ပွားရေးကော်မတီဝင်။

၁၉၄၀ - မောင်ခွေးဖို့ ကလေးကဗျာများထွက်ရှိ။

၁၉၄၁ - သပြေညိုနှင့်အခြားကဗျာများ ထွက်ရှိ။

၁၉၄၂ - ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ပညာရေးဌာန၊ ဘာသာပြန်ဌာနခွဲတွင်အမှုထမ်း၊ ပညာ့တံခွန်အသင်း။ အဘိဓာန်လုပ်ငန်းကို ဦးဆောင်။(ကွမ်းခြံကုန်းမြို့တွင် ဇန်နဝါရီ ၁၀ ရက်တွင်စတင်ပြုစု)

၁၉၄၅ ဧပြီ ရ ရက်တွင် စစ်ဘေးအန္တရာယ်ကြောင့် အဘိဓာန်လုပ်ငန်းကို ခေတ္တရပ်ဆိုင်းထားရ။ ဗြိတိသျှများပြန် ရောက်။ အုပ်ချုပ်ရေးကိုင်။ ကွမ်းခြံကုန်းမြောက်ပိုင်းတွင် မြို့အုပ်လုပ်ခိုင်း၍ ၂ လမျှလုပ်ရ။ ဩဂုတ် ၆ တွင် ရန်ကုန် မဂိုလမ်း၌ အရေးပေါ် တက္ကသိုလ်သင်တန်းများဖွင့်၍ မြန်မာစာ လက်ထောက်ကထိကအဖြစ် အလုပ်ဝင်။

၁၉၄၆ ဇွန် ၁ ရက်တွင် ကထိကအဖြစ် တိုးမြင့်ခန့်ထားခြင်းခံရ။

၁၉၄၇ - အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ ဒေလီမြို့သစ်၌ကျင်းပသော အာရှတိုက် ဆက်ဆံရေးညီလာခံသို့၊ ဝတ်လုံတော်ရ ဦးကျော်မြင့်ခေါင်းဆောင်သောအဖွဲ့နှင့် တက်ရောက်။ ထိုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ ဘာသာပြန်စာပေအသင်းဖြစ်ပေါ်လာသော အခါ ဝေါဟာရ ကော်မတီတွင် ဝင်လုပ်ရ။

၁၉၄၈ - တက္ကသိုလ်ဘာသာပြန်နှင့် စာအုပ်ထုတ်ဝေရေးဌာန၊ ဌာနမှူး။ အဘိဓာန်လုပ်ငန်းပြန်လုပ်။ အခြေခံ ဥပဒေမြန်မာစာမူကို လေ့လာအကြံပေးရ။ မြန်မာနိုင်ငံသုတေသနအသင်း အမှုဆောင်အဖွဲ့တွင်ဝင်ရောက်။ သုတေသန အသင်းဂျာနယ်တွင် စာတည်းအဖြစ်ဆောင်ရွက်။ ဇော်ဂျီနှင့်တွဲ၍ စာပေလောက စာအုပ် ထွက်ရှိ။

၁၉၅၀ - ၀ဏ္ဏကျော်ထင်ဘွဲ့ချီးမြင့်ခံရ။

၁၉၅၂ - အမေရိကန်ပြည်၊ နယူးဟေဗင်မြို့၊ ယေးလ်တက္ကသိုလ်တွင် ၆ လခန့်ဘာသာဗေဒ ပညာဆည်းပူး။

၁၉၅၃ ဇွန် ၁ ရက်တွင် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ဘာသာပြန်နှင့်ထုတ်ဝေရေးဌာန စာတည်းမှူး။

၁၉၅၅ - သိပ္ပံမောင်ဝ၊ ဇော်ဂျီတို့နှင့်တွဲ၍ သုံးပွင့်ဆိုင် ခေတ်စမ်းစာပေ ထွက်ရှိ။

၁၉၅၇အောက်တိုဘာတွင် မြန်မာနိုင်ငံယဉ်ကျေးမှု ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့နှင့်အတူ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံ၊ ဆိုဗီယက် ရုရှား၊ ပိုလန်၊ ချက်ကိုစလိုဗက်ကီးယား၊ အရှေ့ဂျာမနီနိုင်ငံများသို့ လှည့်လည်ခဲ့။- တိပိဋကပါဠိမြန်မာ အဘိဓာန်လုပ်ငန်း၊ မွန်မြန်မာအဘိဓာန်လုပ်ငန်းများတွင် ဝင်ရောက်ကူညီ။ စာပေဗိမာန်စွယ်စုံကျမ်းအဖွဲ့၊ စာပေဆု ပေးရေးအဖွဲ့၊ သုခမိန်အဖွဲ့၊ ပန်တျာမူမှန်ပြုလုပ်ရေးကော်မတီ၊ ပိဋကတ်တော်မြန်မာပြန်ကော်မီတီ၊ ဥပဒေဘာသာ ပြန် ကော်မတီတို့တွင် ဝင်ရောက်ဆောင်ရွက်။

၁၉၆၁မတ်လ ၁ ရက်မှ ၁၉၆၂ မေ ၁၂ ထိ၊ တက္ကသိုလ် မြန်မာစာဌာနတွင် ပါမောက္ခအဖြစ်အမှုထမ်း။ အောက်တိုဘာတွင် မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့နှင့်အတူ တရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံသို့သွားရောက်။ တက္ကသိုလ်စာအုပ်ထုတ်ဝေဖြန့်ချိရေးကော်မတီဥက္ကဌ။ မြန်မာနိုင်ငံ သမိုင်းကော်မရှင်အဖွဲ့ဝင်အဖြစ်ဆောင်ရွက်။

၁၉၆၂မေ ၁၃ ရက်တွင် ပါမောက္ခရာထူးစွန့်၊ ဘာသာပြန်နှင့်စာအုပ်ထုတ်ဝေရေးဌာနတွင် ပြန်လည်အမှုထမ်း။ သီရိပျံချီဘွဲ့ချီးမြင့်ခံရ။

၁၉၆၃ - မင်းယုဝေနှင့်တွဲ၍ ကဗျာ့ပရိယာယ် စာအုပ်ထွက်။

၁၉၆၄ - ၁၉၅၂ မှပြုစုခဲ့သည့် မြန်မာအဘိဓာန် ၅ ပိုင်းထွက်ရှိ။

၁၉၆၅ - ပန်းနှင့်ပင်စည်မြန်မာစာ မြန်မာမှု့ခရီး သည် (ဇော်ဂျီနှင့်တွဲလျက်) စာအုပ်များထွက်။

၁၉၆၆ - မြန်မာနိုင်ငံ စာမတတ်သူပပျောက်ရေးအတွက် သက်ကြီးစာသင်နည်း (၀၊ ထ၊ က၊ လ၊ သ-နည်း)ကို တီထွင်။

၁၉၆၈ - တက္ကသိုလ်ဘာသာပြန်နှင့် စာအုပ်ထုတ်ဝေရေးဌာန၊ စာတည်းမှူးအဖြစ်မှ အငြိမ်းစားယူ၍ ပညာရေး ဌာန အထူးအရာရှိအဖြစ် ဆက်လက်ဆောင်ရွက်။ ပျဉ်းမငုတ်တို စာအုပ်ထွက်။

၁၉၇၀ - မြန်မာနိုင်ငံသုတေသနအသင်း (နှစ်-၆၀ ပြည့် နှစ်) တွင် အသင်း၏ဥက္ကဌအဖြစ်အရွေးခံရ။ ရေချမ်းစင် စာအုပ်ထွက်ရှိ။

၁၉၇၁ မေ ၃၁ ရက်တွင် ပညာရေးအရာရှိအဖြစ်မှ အနားယူ။

၁၉၇၄ - အင်းယားကန်သို့အိုကုတို့ ကဗျာစာအုပ် ထွက်ရှိသည်။

၁၉၇၅ မှ ၁၉၇၉ ထိ ဂျပန်နိုင်ငံ၊ အိုဆာကာနိုင်ငံခြားဘာသာသင်တက္ကသိုလ်၌ ဧည့်သည်ပါမောက္ခအဖြစ် သွားရောက် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။

၁၉၈၀ ဖေဖော်ဝါရီလ - ဟိုက္ကူကဗျာ မြည်းစရာ စာအုပ် ထွက်ရှိသည်။

၁၉၈၄ - လီယာမင်းကြီး စာအုပ်ထွက် (ယင်းနှစ်အတွက် ဘာသာပြန်ရသဆုရ)

၂၀၀၂ - ကဗျာပေါင်းချုပ်မင်းသုဝဏ်ဝတ္ထုတိုများစာအုပ်များထွက်ရှိ။ မင်းသုဝဏ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ သုတေသနအသင်းအတွက် ဂါမဏိစန္ဒပျို့၊ တောင်ငူဆိုရတုအဖြေ၊ ဥမ္မာဒန္တီပျို့၊ သျှင်မဟာရဌသာရ၏ ပကိဏ္ဏက စာစု(ဦးအုန်းရွှေနှင့်တွဲဖက်လျက်) တို့ကို တည်းဖြတ်ပေးခဲ့သည်။

ကလောင်ခွဲများ[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

  • (၁) မေဃဝန်-ကွမ်းခြံကုန်းမြို့
  • (၂) စိန်ဂျွန်းပျော်-ကွမ်းခြံကုန်းမြို့
  • (၃) ကွမ်းခြံကုန်း တောင်စုအစွန်က မောင်သုဝဏ်
  • (၄) ကွမ်းခြံကုန်း တောင်စုအလွန်က မောင်သုဝဏ်
  • (၅) ခင်သိင်္ဂီ (ဟံသာဝတီ)
  • (၆) စန်းသော်တာ
  • (၇) မောင်ဝန်
  • (၈) ကွမ်းခြံကုန်း-သုဝဏ်-၁၀ တန်း [၂]

ဘဝနိဂုံး[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

၂၀၀၄-ခု၊ ဩဂုတ် ၁၅ ရက်၊ တနင်္ဂနွေနေ့နံနက် ၁၁:၃၀ နာရီတွင် ရန်ကုန်မြို့၊ ကမာရွတ် သပြေညိုနေအိမ်၌ ကွယ်လွန်သည်။

ထင်ရှားသောစာအုပ်အချို့[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

  1. မြန်မာစာ၊ မြန်မာမှု
  2. ပန်းနှင့်ပင်စည်
  3. ပျဉ်းမငုတ်တို
  4. ရေချမ်းစင်
  5. သဘာဝပြက္ခဒိန်
  6. အာကာတခွင် မြေပြင်တစ်ဝှမ်း
  7. စာပေလောက (+ဇော်ဂျီ)
  8. ခရီးသည် (+ဇော်ဂျီ)
  9. လီယာမင်းကြီး (ဘာသာပြန်)
  10. ဟိုက္ကူကဗျာမြည်းစရာ
  11. ငါးရာ့ငါးဆယ်ဇာတ်ပင်လယ်
  12. ကဗျာရေးချင်စာစပ်သင်
  13. မိုးပေါ်မှာကြယ်တစ်လုံး
  14. မောင်ခွေးဖို့ကဗျာများ
  15. အင်းလျားကန်သို့ အိုကူးတို့
  16. ကဗျာပေါင်းချုပ်
  17. ဓမ္မပဒ
  18. နှလုံးလှပုံပြင်များ
  19. တက္ကသိုလ်မြန်မာအဘိဓာန် (၅-ပိုင်း)
  20. မြန်မာသတ်ညွှန်းကျမ်း
  21. ဝတ္ထုတိုများ[၃]--Mayor mt 11:51, 7 မတ် 2009 (UTC)

ကိုးကား[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

  1. စာဆိုမင်းသုဝဏ်၏ စာပေနှင့် ဘဝဖြစ်စဉ်မှတ်တမ်း. Retrieved on ၂၃၂၀၁၄။ Retrieved on ၈ ၂၀၁၄။
  2. စာဆိုမင်းသုဝဏ်၏ စာပေနှင့် ဘဝဖြစ်စဉ်မှတ်တမ်း. Retrieved on ၂၃၂၀၁၄။ Retrieved on ၈ ၂၀၁၄။
  3. www.myanmarbookshop.com

အခြားကြည့်စရာ[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

www.minthuwun.com