ဒစ်ကင်း၊ ချားလ်စ်

Wikipedia မှ
ဤနေရာသို့သွားရန် - အ​ညွှန်း​, ရှာ​ဖွေ​ရန်​
ချားလ်စ်ဒစ်ကင်း​
Dickens Gurney head.jpg
မွေးနေ့ ၀၇ ဖေဖော်ဝါရီ ၁၈၁၂
ကွယ်လွန် ၀၉ ဇွန် ၁၈၇၀ (အသက် ၅၈နှစ်)
မွေးဖွားရာဒေသ ပို႔စ်မောက်၊အင်္ဂလန်
ရာထူးအလုပ်အကိုင် စာရေးဆရာ
အိမ်ထောင်ဘက် ကက်တရင်းဒစ်ကင်း
ထိုးမြဲ​လက်​မှက်​ Charles Dickens Signature.svg

ချားလ်စ်ဂျွန်ဟက်ဖ်ဖမ်းမ်ဒစ်ကင်း (Charles John Huffam Dickens) သည် ဝိတိုရိယဘုရင်မကြီး​လက်ထက်တွင်​လွန်​စွာ​ကျော်​ကြား​ ခဲ့သော အင်္ဂလိပ်လူမျိုး​ စာရေး​ဆ​ရာ​ တစ်ဦး​ဖြစ်​သည်။​ ကမ္ဘာ့မော်ကွန်းဝင် ဇာတ်ကောင်စရိုက်များကို ဖန်တီးခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။ ထိုခေတ်​ထိုအခါက ပြည်သူများ၏ အကြားတွင်ဒစ်ကင်း၏ ဝတ္ထုရှ​ည်များနှင့်ဝတ္ထုတိုများသည် အတော်ပင်ရေပန်းစားခဲ့သည်။

ဒစ်ကင်းကို ပို့စ်မောက်၊အင်္ဂလန်နိုင်ငံ​တွင်​ မွေးဖွားခဲ့သည်။ ဖခင်ဖြစ်သူ ထောင်ကျ​သွားသည့်အတွက် ကျောင်းမှ​ထွက်ခါ မိသားစုဝမ်းရေးအတွက် ရုန်းကန်ခဲ့ရသည်။ ကျောင်းပညာရေးချို့တဲ့ခဲ့သော်လည်း ကြိုးစားမှု​ကြောင့် အောင်မြင်ကျော်ကြားမှု​များ ရရှိ​ခဲ့သည်။ သူ၏တသက်တာတွင် ဝတ္ထုရှ​ည် ၁၅ပုဒ်၊ဝတ္ထုတို ရာပေါင်းများစွာ ရေးသားခဲ့သည့်အပြင် ကလေးငယ်များ၏ အခွင့်အရေး၊ ပညာရေးနှင့်​ လူမှု​ရေးပြောင်းလဲမှု​ အစရှိ​သည်​တို့ အတွက်တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။

၁၈၃၆တွင်ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေခဲ့သော The Pickwick Papersတို့နှင့်​အတူ ဒစ်ကင်း၏နာမည်လည်းတရှိန်​ထိုး တိုးတက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက်နှစ်​အနည်းငယ်အတွင်းမှာ​ပင်​ ကမ္ဘာကျော်စာရေးဆရာ ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ၁၈၄၃တွင်ရေးသားထုတ်ဝေခဲ့သော A Christmas Carol ဝတ္ထုသည် သူ၏အကျော်ကြားဆုံးစာအုပ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ လီယိုတော်စတွိုင်းဂီးဘတ်ကိတ်ချယ်စတာတန်ဂျော့ချ်အော်ဝဲလ် အစရှိ​သည့် ကမ္ဘာကျော်စာရေးဆရာများကပင် ဒစ်ကင်း၏စာပေများကိုချီးကျူးရသည်အထိပင် ကလောင်စွမ်းပြောင်မြောက်သော ပါရမီရှင်​တဦး​ ဖြစ်​ပါ​သည်။​

ငယ်ဘဝအစောပိုင်းကာလများ[ပြင်​ဆင်​ရန်​]

photograph
အမှက်​၂ အော့နမ့်စ်အိမ်တန်းရှိ​ ၁၈၁၇-၁၈၂၂ထိ နေခဲ့သော ဒစ်ကင်းတို့အိမ်

ဒစ်ကင်းကို ၁၈၁၂ ဖေဖော်ဝါရီ ၇ရက်နေ့တွင် လန်းပို့တ်ပို့တ်စီး တွင် ဂျွန်ဒစ်ကင်း နှင့်​ အဲလိဇဘတ်ဒစ်ကင်း တို့မှမွေးဖွားခဲ့ပါသည်။ မွေးချင်း​ရှစ်​ယောက်​တွင်​ ဒု​တိ​ယ​မြောက်​ဖြစ်​သည်။​ ဖခင်ဖြစ်သူ ဂျွန်ဒစ်ကင်းသည် တော်ဝင်ရေတပ်မတော် ငွေစာရင်းရုံးမှ​ စာရေးဖြစ်​ပြီး​ တာ​ဝန်​ကျ​ရာ​ ပို့တ်စီးတွင် ​ဒစ်​ကင်း​ ကို​မွေး​ဖွား​ခြင်းဖြစ်​သည်။​ ဒစ်ကင်းကိုမွေးဖွားပြီးမကြာမီမှာပင် နော်ဖော့ခ်လမ်း၊ ဘလွန်းမ်ဘာရီသို့ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ထိုမှတဆင့် ဒစ်ကင်းအသက် ၄ နှစ်သို့ရောက်သောအခါတွင် ကန့်ထ်သို့ပြောင်းရွှေ့ခဲ့သည်။ ထိုဒေသတွင် ဒစ်ကင်း ၁၁နှစ်အရွယ်အထိ နေခဲ့လေသည်။ ဒစ်ကင်းသည် သူ၏ငယ်ဘဝကို သိမ်ငယ်စွာဖြင့်ဖြတ်သန်းခဲ့ကာ၊ သူ့ကိုမည်သူကမှ ဂရုတစိုက်မရှိ​ဟူသောအတွေးကို လက်ကိုင်ထားခဲ့သူလည်းဖြစ်သည်။ သူ၏ငယ်ဘဝကို အိမ်တွင်ပင် ကပ်သည်မရှိပဲကုန်ဆုံးခဲ့သည်။ သို့သော်စာအုပ်စာပေများကိုမူ သည်းကြီးမဲကြီး ကျားကုပ်ကျားခဲဖတ်ခဲ့လေသည်။ ​ကလေးဘဝမှ ဓာတ်ပုံကဲ့သို့ မှတ်ဉာဏ်စွဲထင်ခဲ့သော လူများနှင့်အဖြစ် အပျက်များကို နောင်အခါစာရေးရာ၌ ကုန်ကြမ်းအဖြစ်အသုံးပြုခဲ့သည်။ ထိုစဉ်ကငွေကြေးတတ်နိုင်သ​ဖြင့်​ ပုဂ္ဂလိကျောင်းများတွင် စာပေသင်ကြားနိုင်ခဲ့သည်။ ၁၈၂၂တွင် ငွေကြေးအ​ခက်​အ​ခဲကြောင့်​ ဒစ်​ကင်း​တို့ မိ​သား​စု​သည်​ ကန့်ထ်မှ​ ကမ်​မ်ဒန်​မြို့သို့​ ပြောင်း​ရွေ့ခဲ့သည်။​ ၁၈၂၄တွင်​ ဒစ်ကင်းတို့ မိ​သား​စု​သည်​ အကြွေး​များ​မ​ဆပ်​နိုင်သ​ဖြင့်​ အိမ်​ထောင်ဦး​စီး​ဖြစ်​သူ​ ဂျွန်ဒစ်ကင်းသည်​ မာရှယ်လ်စီးအကျဉ်း​ထောင်တွင်​ အကျဉ်းကျ​ခဲ့သည်။​ ထို​ခေတ်​၏​ဥပ​ဒေအ​ရ​ များ​မ​ကြာ​မီ​မှာ​ပင်​ မိ​ခင်​ဖြစ်​သူ​ ​အဲလိဇဘတ်ဒစ်ကင်းနှင့်​ အ​ခြား​က​လေး​များ​မှာ​လည်း​အကြွေး​များ​မ​ဆပ်​နိုင်သ​ဖြင့်​ မာရှယ်လ်စီးအကျဉ်း​ထောင်တွင်​ အကျဉ်းကျ​ခဲ့ကြ​ပြန်​သည်။ အ​သက်​ ၁၂နှစ်​အ​ရွယ်ရှိ​ ချားလ်စ်ဒစ်ကင်းသည်​ သူ​တို့မိ​သားစု​၏​ မိတ်ဆွေ​ဖြစ်​သော အဲလိဇဘတ်ရွိုင်းလေ့စ် ထံတွင်သွား ရောက်​နေ​ထိုင်ခဲ့သည်။

လ​အ​နည်းငယ်​ကြာ​တွင်​ ဂျွန်ဒစ်ကင်း၏​အ​ဖွား​ဖြစ်​သူ​ အဲလိဇဘတ်ဒစ်ကင်းကွယ်လွန်သည့်အတွက်​ သေ​တမ်း​စာအ​ရ​ စ​တာ​လင်​ပေါင် ၄၅၀ခန့်​ ရ​ရှိ​ခဲ့သည်။​ ထို့နောက်တွင် ဒစ်ကင်းတို့ မိ​သား​စု​ ထောင်မှ​ထွက်​လာ​ကြသည်။​ ​ထို့နောက် ဒစ်ကင်းသည် လန်ဒန်မြို့မြောက်​ဘက်ရှိ​ ဝယ်လင်တန်ကျောင်း​တွင်​ ပ​ညာ​သင်​ကြား​ခွင့်​ရ​ရှိ​ခဲ့သော်​လည်း၊​ မိ​ခင်​ဖြစ်​သူ​သည်​ ရှူး​ဖိ​နပ်စက်​ရုံ​တွင်​ အ​လုပ်​လုပ်​နေ​သော​ ဒစ်ကင်းအား ချက်​ချင်း​ခေါ်​ယူ​ခြင်း မ​ပြု​ပါ။​ ထို​ဖြစ်​ရပ်​ကြောင့်​ ငယ်​ရွယ်သော ဒစ်ကင်း၏ စိတ်ထဲတွင် မိန်း​မ​များ​ကို​ အ​ထင်​အမြင်​သေး​သည့် စိတ်​ဓာတ်များ​ ဝင်ရောက်​ခဲ့ပြီး​၊ အမျိုး​သား​များ​က​သာ​ အိမ်​ထောင်​ဦး​စီး​ ဖြစ်​သင့်​သည်​ဟူ​သော​ အ​တွေးလည်း​ဝင်​ခဲ့သည်။​ ဘ​ဝ​ကို​ခက်​ခဲခါး​သီး​စွာ​နှင့်​ ဖြတ်​သန်းခဲ့ကာ ၁၈၂၇​တွင်​ ဟော်​လ်ဘွန်းတရားရုံးမှ​ ရှေ့​နေ​များ​၏​ ရုံးခန်း​တွင်​ အ​ငယ်​တန်းစာရေး​ အ​ဖြစ်​ ၁၈၂၈ထိ​လုပ်​ကိုင်ခဲ့သည်။ အား​လပ်ချိန်များတွင် လက်ရေးတိုရေးနည်းကိုလည်း လေ့လာဆည်းပူးခဲ့သည်။​ ထို့နောက် သတင်းထောက် တစ်ဦး​ အ​ဖြစ်​ရပ်​တည်ရန်အတွက် လက်ရှိ​အလုပ်မှ​ နုတ်​ထွက်ခဲ့သည်။ ဆွေမျိုးတော်စပ်သူ အလွတ်သတင်းထောက် သောမတ်စ်ချာလ်တန်သည် Doctor 's Common တွင်အလုပ်လုပ်သည့်အတွက် ထိုသူ၏အကူအညီဖြင့် ဒစ်ကင်းသည် ဥပဒေဆိုင်ရာ သတင်းထောက်ဖြစ် ၄ နှစ်နီးပါး​လောက် အလုပ်လုပ်ခဲ့သည်။

၁၈၃၀ ဝန်းကျင်တွင် ဒစ်ကင်းသည် သူ့ဘဝ၏အချစ်ဦး​ဖြစ်သူ မာရီယာဘိနဲလ်နဲ့ဆုံတွေ့ခဲ့သည်။ သို့သော်မာရီယာ၏ မိဘများသည် ဒစ်ကင်းနှင့်​သဘောမတူသဖြင့် မာရီယာကို ပြင်သစ်သို့ပို့ကာ ဒစ်ကင်းနှင့်​အနေဝေးစေခဲ့သဖြင့် ဒစ်ကင်း၏ပထမဆုံးချစ်ဇာတ်လည်းသိမ်းခဲ့လေသည်။

ဂျာနယ်လစ် ချားလ်စ်ဒစ်ကင်း[ပြင်​ဆင်​ရန်​]